Σαρωτικούς ελέγχους στις αιτήσεις επιστροφής ΦΠΑ που υποβάλλουν οι εταιρείες παροχής συμβουλευτικών υπηρεσιών ξεκινά η ΑΑΔΕ, βάζοντας στο στόχαστρο εικονικά τιμολόγια, υπερτιμολογημένες ενδοομιλικές συναλλαγές και τεχνητή διόγκωση πιστωτικών υπολοίπων.
Η φορολογική διοίκηση ενεργοποιεί ειδικούς αλγόριθμους ανάλυσης κινδύνου και στοχευμένες διασταυρώσεις μέσω του myDATA, καθώς ο κλάδος των συμβούλων (business consulting, marketing, IT services) θεωρείται υψηλού φορολογικού κινδύνου λόγω της άυλης φύσης των παρεχόμενων υπηρεσιών.
Τα κριτήρια ελέγχου και οι δείκτες επικινδυνότητας της ΑΑΔΕ
Η επιλογή των προς εξέταση υποθέσεων γίνεται πλέον αυτόματα από το ψηφιακό σύστημα της ΑΑΔΕ, με βάση συγκεκριμένους δείκτες κινδύνου που χτυπούν «καμπανάκι» στους ελεγκτές.
| Κριτήριο αξιολόγησης | Περιγραφή δείκτη κινδύνου | Συνέπεια / Ενέργεια ΑΑΔΕ |
| Ύψος πιστωτικού υπολοίπου | Αιτήματα επιστροφής μεγάλων ποσών σε σχέση με τον τζίρο | Αυτόματη δέσμευση πληρωμής & εντολή ελέγχου |
| Συναλλαγές με εξωτερικό | Τιμολόγηση από ή προς off-shore & εταιρείες με χαμηλή φορολογία | Εξονυχιστικός έλεγχος ενδοομιλικών τιμολογήσεων (Transfer Pricing) |
| Ιστορικό φορολογούμενου | Πρόσφατη έναρξη δραστηριότητας ή αλλαγή καταστατικού/μετόχων | Προληπτικός επιτόπιος ή διασταυρωτικός έλεγχος |
| Αποκλίσεις myDATA | Ασυμφωνία εσόδων-εξόδων μεταξύ παρόχου και λήπτη | Άμεση απόρριψη αίτησης & επιβολή προστίμου |
Προϋποθέσεις για την ταχεία έγκριση της επιστροφής
Για να περάσει μια εταιρεία συμβούλων από το «κόσκινο» της Εφορίας χωρίς καθυστερήσεις και να εισπράξει το αιτούμενο ποσό, οφείλει να πληροί τις εξής προϋποθέσεις:
- Πλήρης τεκμηρίωση της άυλης υπηρεσίας με αναλυτικά παραδοτέα (εκθέσεις, μελέτες, παρουσιάσεις, παρουσιολόγια συναντήσεων).
- Πραγματική επαγγελματική εγκατάσταση και υποδομή που δικαιολογεί το μέγεθος των παρεχόμενων συμβουλών.
- Ηλεκτρονική εξόφληση των τιμολογίων αποκλειστικά μέσω τραπεζικών λογαριασμών της εταιρείας.
- Πλήρης ταύτιση των στοιχείων που διαβιβάζονται στην πλατφόρμα myDATA με τα λογιστικά βιβλία.
- Φορολογική και ασφαλιστική ενημερότητα των εμπλεκόμενων μερών.
Απαιτούμενα δικαιολογητικά κατά τον φορολογικό έλεγχο
Όταν η αίτηση επιστροφής ΦΠΑ προκριθεί για δειγματοληπτικό ή καθολικό έλεγχο, η επιχείρηση καλείται να προσκομίσει άμεσα στην αρμόδια υπηρεσία τα παρακάτω στοιχεία:
- Ιδιωτικά συμφωνητικά και συμβάσεις έργου που περιγράφουν αναλυτικά το αντικείμενο, τη διάρκεια και την αμοιβή.
- Αποδεικτικά υλοποίησης του έργου (πρωτόκολλα παραλαβής, ψηφιακά αρχεία, emails αλληλογραφίας).
- Αναλυτική κατάσταση τραπεζικών κινήσεων (bank statements) που αποδεικνύουν την εξόφληση των παραστατικών.
- Ισοζύγια και αναλυτικά καθολικά των λογαριασμών εσόδων, εξόδων και ΦΠΑ.
- Φάκελο τεκμηρίωσης ενδοομιλικών συναλλαγών (όπου απαιτείται για πολυεθνικούς ομίλους).
Συχνές ερωτήσεις
Πόσο διαρκεί ο έλεγχος για την επιστροφή ΦΠΑ σε εταιρεία συμβούλων;
Εάν η επιχείρηση καταταχθεί σε κατηγορία χαμηλού κινδύνου, η επιστροφή εκτελείται εντός 10 έως 30 ημερών. Αν όμως απαιτηθεί ουσιαστικός έλεγχος, η διαδικασία μπορεί να διαρκέσει έως και 90 ημέρες.
Τι συμβαίνει αν δεν αποδειχθεί η πραγματική παροχή της συμβουλευτικής υπηρεσίας;
Σε περίπτωση που οι ελεγκτές κρίνουν ότι η υπηρεσία ήταν εικονική ή υπερτιμολογημένη, το αίτημα επιστροφής απορρίπτεται, επιβάλλονται πρόστιμα εκδόσεως/λήψης εικονικών στοιχείων και η υπόθεση παραπέμπεται για πλήρη φορολογικό έλεγχο εισοδήματος.
Μπορεί να γλιτώσει τον έλεγχο μια επιχείρηση που ζητά επιστροφή ΦΠΑ;
Όχι εντελώς. Ωστόσο, οι επιχειρήσεις που χρησιμοποιούν πιστοποιημένους ορκωτούς ελεγκτές ή έχουν υψηλό βαθμό φορολογικής συμμόρφωσης στο σύστημα risk analysis της ΑΑΔΕ, εντάσσονται στη «χρυσή λίστα» για άμεση επιστροφή χωρίς προηγούμενο έλεγχο.
