Η εργασία το Σάββατο σε επιχειρήσεις που εφαρμόζουν σύστημα πενθήμερης απασχόλησης θεωρείται παράνομη, εκτός αν εμπίπτει στις νέες διατάξεις για την εξαήμερη εργασία, και πρέπει να αμείβεται με προσαύξηση 40% επί του ημερομισθίου, χωρίς να συμψηφίζεται με άλλες παροχές. Με την εφαρμογή των πρόσφατων εργασιακών νόμων, το τοπίο γύρω από την έκτη ημέρα απασχόλησης έχει αλλάξει ριζικά, και σήμερα, 15 Μαΐου, πολλοί εργαζόμενοι βρίσκονται αντιμέτωποι με το ερώτημα αν η απασχόλησή τους το Σάββατο είναι σύννομη και πώς θα εμφανιστεί στην εκκαθάριση του μισθού τους.
Πότε επιτρέπεται η εργασία την έκτη ημέρα
Η νομοθεσία διακρίνει πλέον δύο περιπτώσεις για την εργασία το Σάββατο. Η πρώτη αφορά την έκτακτη απασχόληση σε επιχειρήσεις πενθημέρου και η δεύτερη την εφαρμογή του συστήματος εξαήμερης εργασίας σε επιχειρήσεις συνεχούς λειτουργίας ή σε εκείνες που παρουσιάζουν απρόβλεπτο φόρτο εργασίας.
Σε κάθε περίπτωση, η απασχόληση αυτή δεν μπορεί να υπερβαίνει τις 8 ώρες ημερησίως, ενώ απαγορεύεται αυστηρά η υπερωριακή απασχόληση κατά την έκτη ημέρα.
Τα ποσοστά αμοιβής και οι προσαυξήσεις
| Περίπτωση Εργασίας | Προσαύξηση | Παρατηρήσεις |
|---|---|---|
| Σάββατο (6η ημέρα) | 40% | Υπολογίζεται στο ωρομίσθιο |
| Σάββατο Νυχτερινό | 40% + 25% | Συνδυαστική προσαύξηση |
| Κυριακή / Αργία | 75% | Ισχύει για επιχειρήσεις που επιτρέπεται η λειτουργία τους |
| Υπέρβαση 40ώρου | 20% έως 120% | Ανάλογα με τις ώρες υπερεργασίας/υπερωρίας |
Εξαγωγή στα Υπολογιστικά φύλλα
Τι πρέπει να ελέγξετε στην πράξη
Αν ο εργοδότης σάς ζητήσει να δουλέψετε αύριο Σάββατο ή οποιοδήποτε Σάββατο του Μαΐου, υπάρχουν συγκεκριμένα SOS σημεία που διασφαλίζουν τα δικαιώματά σας και σας προστατεύουν από αυθαιρεσίες.
- Δήλωση στο ΕΡΓΑΝΗ: Η απασχόληση την έκτη ημέρα πρέπει να δηλώνεται εκ των προτέρων από τον εργοδότη στο σύστημα ΕΡΓΑΝΗ ΙΙ. Αν δεν υπάρχει δήλωση, η εργασία θεωρείται «μαύρη».
- Ψηφιακή Κάρτα Εργασίας: Αν η επιχείρησή σας χρησιμοποιεί την ψηφιακή κάρτα, η σήμανση εισόδου και εξόδου το Σάββατο είναι το ακλόνητο αποδεικτικό σας για την πληρωμή.
- Ανάπαυση (Ρεπό): Η εργασία το Σάββατο σε σύστημα πενθημέρου δεν δίνει δικαίωμα για επιπλέον ημέρα ανάπαυσης (ρεπό) μέσα στην εβδομάδα, καθώς η αμοιβή με το 40% θεωρείται η αποζημίωση για τη θυσία της ημέρας ανάπαυσης.
- Συνολικός χρόνος εργασίας: Το εβδομαδιαίο όριο εργασίας μαζί με την έκτη ημέρα δεν μπορεί να ξεπερνά τις 48 ώρες.
Ποιοι εξαιρούνται από την εξαήμερη απασχόληση
Δεν μπορούν όλοι οι εργοδότες να επιβάλλουν την εργασία το Σάββατο με τις νέες διατάξεις. Η νομοθεσία εξαιρεί ρητά:
- Τους εργαζόμενους σε Δημόσιο και ΟΤΑ.
- Τους απασχολούμενους σε ξενοδοχειακές και επισιτιστικές επιχειρήσεις (όπου ισχύουν ειδικές συλλογικές συμβάσεις).
- Τους εκπαιδευτικούς.
- Τους ανηλίκους και τις εγκύους (υπό προϋποθέσεις ασφαλείας).
Συχνές ερωτήσεις
Μπορώ να αρνηθώ την εργασία το Σάββατο;
Αν η επιχείρηση έχει ενταχθεί νόμιμα στο σύστημα της εξαήμερης απασχόλησης λόγω αντικειμενικής ανάγκης, η άρνηση του εργαζόμενου μπορεί να θεωρηθεί πλημμελής εκτέλεση καθηκόντων, εκτός αν συντρέχουν σοβαροί λόγοι (π.χ. υγείας ή οικογενειακοί). Αν όμως η επιχείρηση λειτουργεί παράνομα το Σάββατο, ο εργαζόμενος έχει κάθε δικαίωμα να αρνηθεί.
Πώς υπολογίζεται το μεροκάματο του Σαββάτου;
Το ημερομίσθιο προκύπτει αν διαιρέσετε τον μηνιαίο μισθό σας με το 25. Στο ποσό που θα βρείτε, προσθέτετε το 40%. Για παράδειγμα, αν το ημερομίσθιό σας είναι 40 ευρώ, για το Σάββατο θα λάβετε 56 ευρώ.
Τι ισχύει αν το Σάββατο είναι και επίσημη αργία;
Στην σπάνια περίπτωση που η έκτη ημέρα συμπίπτει με εξαιρετέα αργία, τότε η προσαύξηση του 40% δεν συμψηφίζεται με το 75% της αργίας, αλλά ο εργαζόμενος δικαιούται την ευνοϊκότερη ρύθμιση ή τον συνδυασμό τους, ανάλογα με την ισχύουσα σύμβαση.
Τι γίνεται αν δουλέψω πάνω από 8 ώρες το Σάββατο;
Αυτό είναι παράνομο. Η έκτη ημέρα έχει ανώτατο όριο τις 8 ώρες. Οποιαδήποτε ώρα πέραν αυτών θεωρείται άκυρη απασχόληση και ο εργοδότης κινδυνεύει με βαρύ πρόστιμο από την Επιθεώρηση Εργασίας, ενώ ο εργαζόμενος δικαιούται αποζημίωση για την παράνομη εργασία.
