Οι ασφαλιστικές εισφορές για τους αμειβόμενους με εργόσημο ΟΓΑ σε αγροτικές εργασίες υπολογίζονται με ενιαίο ποσοστό κράτησης 10% επί της ονομαστικής αξίας του τίτλου, το οποίο παρακρατείται αυτόματα κατά την εξαργύρωση και επιμερίζεται σε 6,67% για τον κλάδο κύριας σύνταξης και 3,33% για τον κλάδο υγείας, καλύπτοντας ταυτόχρονα και την επικούρηση μέσω του ΤΕΚΑ για τους νέους ασφαλισμένους.
Η διαδικασία έκδοσης και εξαργύρωσης του εργοσήμου παραμένει ο βασικός μηχανισμός ασφάλισης των εργατών γης, καθώς ο εργοδότης καταβάλλει το συνολικό ποσό, ενώ ο εργαζόμενος εισπράττει το καθαρό ποσό (90%) και κατοχυρώνει τον χρόνο ασφάλισής του στον e-ΕΦΚΑ χωρίς καμία άλλη γραφειοκρατική ενέργεια.
Πώς αναλύονται οι κρατήσεις του εργοσήμου ΟΓΑ
Η παρακράτηση του 10% αποτελεί το σύνολο των ασφαλιστικών υποχρεώσεων που βαρύνουν την αμοιβή του εργάτη γης. Δεν υπάρχει επιπλέον εργοδοτική εισφορά πέραν της ονομαστικής αξίας του εργοσήμου που αγοράζει ο αγρότης-εργοδότης.
Στον παρακάτω πίνακα αποτυπώνεται η ακριβής κατανομή των ποσών για ένα ενδεικτικό εργόσημο ονομαστικής αξίας 100 ευρώ, καθώς και το πώς μεταφράζονται οι εισφορές σε ημέρες ασφάλισης.
| Παράμετρος υπολογισμού | Ποσοστό / Τιμή | Ενδεικτικό ποσό (για εργόσημο 100€) |
|---|---|---|
| Ονομαστική αξία εργοσήμου | 100% | 100,00 € |
| Συνολική ασφαλιστική εισφορά e-ΕΦΚΑ | 10% | 10,00 € |
| Κράτηση Κλάδου Κύριας Σύνταξης | 6,67% | 6,67 € |
| Κράτηση Κλάδου Υγείας (ΕΟΠΥΥ) | 3,33% | 3,33 € |
| Καθαρό πληρωτέο ποσό στον εργάτη γης | 90% | 90,00 € |
Για τους εργαζόμενους που υπάγονται υποχρεωτικά στην επικουρική ασφάλιση του ΤΕΚΑ (νέοι ασφαλισμένοι από 1/1/2022), το ποσοστό της επικουρικής εισφοράς ενσωματώνεται στη διαδικασία εκκαθάρισης του e-ΕΦΚΑ, χωρίς να μειώνει το καθαρό 90% που φτάνει στην τσέπη του εργάτη.
Πώς υπολογίζονται οι ημέρες ασφάλισης στον e-ΕΦΚΑ
Ο χρόνος ασφάλισης των εργατών γης δεν προκύπτει από τα ημερομίσθια που δούλεψαν στην πραγματικότητα, αλλά αποκλειστικά από το ύψος των αμοιβών που εισέπραξαν μέσα στο ημερολογιακό έτος μέσω εργοσήμων.
Ο e-ΕΦΚΑ αθροίζει τις ετήσιες αποδοχές του εργάτη γης από εργόσημα και διαιρεί το σύνολο με το εκάστοτε ισχύον ημερομίσθιο του ανειδίκευτου εργάτη (όπως διαμορφώνεται με βάση τον κατώτατο μισθό). Το πηλίκο αυτής της διαίρεσης δίνει τις ημέρες ασφάλισης που πιστώνονται στον λογαριασμό του ασφαλισμένου:
- Αν το ετήσιο εισόδημα από εργόσημα ισούται ή υπερβαίνει το γινόμενο των 300 ημερομισθίων του ανειδίκευτου εργάτη, ο ασφαλισμένος κατοχυρώνει ολόκληρο το έτος ασφάλισης (300 ημέρες ή 12 μήνες).
- Αν το ποσό είναι μικρότερο, οι ημέρες ασφάλισης υπολογίζονται αναλογικά με βάση το πηλίκο της διαίρεσης.
- Τα εργόσημα που εκδίδονται εντός ενός έτους πρέπει να εξαργυρώνονται εγκαίρως, καθώς ο χρόνος ασφάλισης προσμετράται στο έτος κατά το οποίο πραγματοποιείται η εξαργύρωση και όχι η έκδοση του τίτλου.
Ποιοι υπάγονται υποχρεωτικά στο εργόσημο αγροτικών εργασιών
Η αμοιβή και ασφάλιση μέσω εργοσήμου ΟΓΑ αφορά συγκεκριμένες κατηγορίες απασχολούμενων στον πρωτογενή τομέα. Η χρήση του είναι υποχρεωτική για τις εξής περιπτώσεις:
- Μετακλητούς εργάτες γης από τρίτες χώρες που απασχολούνται εποχικά σε αγροτικές εκμεταλλεύσεις.
- Εργάτες γης (Έλληνες, πολίτες Ε.Ε. ή νόμιμα διαμένοντες αλλοδαποί) που απασχολούνται περιστασιακά σε αγροτικές, κτηνοτροφικές, αλιευτικές ή δασικές εργασίες.
- Απασχολούμενους σε αγροτικές επιχειρήσεις (όπως θερμοκήπια, συσκευαστήρια πρωτογενούς παραγωγής ή κτηνοτροφικές μονάδες), εφόσον δεν συνδέονται με σχέση εξαρτημένης εργασίας πλήρους ή μερικής απασχόλησης μέσω ΠΣ ΕΡΓΑΝΗ.
- Συνταξιούχους που αναλαμβάνουν περιστασιακές αγροτικές εργασίες, οι οποίοι υπόκεινται στους ειδικούς κανόνες απασχόλησης συνταξιούχων του e-ΕΦΚΑ.
Τι πρέπει να προσέξουν εργοδότες και εργάτες γης κατά την εξαργύρωση
Η διαδικασία έκδοσης γίνεται μέσω τραπεζών, ΕΛΤΑ ή ψηφιακά μέσω e-banking με τη χρήση του ΑΜΚΑ και του ΑΦΜ του εργάτη γης. Για να μην χαθούν ένσημα ή χρήματα, απαιτείται προσοχή σε τρία βασικά σημεία:
- Προθεσμία ισχύος: Κάθε εργόσημο ισχύει για 4 μήνες από την ημερομηνία έκδοσής του. Μετά την παρέλευση του τετραμήνου, ακυρώνεται αυτόματα από τον φορέα έκδοσης και το ποσό επιστρέφεται στον λογαριασμό του εργοδότη.
- Απαγόρευση μεταβίβασης: Το εργόσημο είναι αυστηρά ονομαστικό. Δεν μεταβιβάζεται και εξαργυρώνεται μόνο από το πρόσωπο του οποίου τα στοιχεία (ΑΜΚΑ) αναγράφονται πάνω στον τίτλο.
- Περιορισμοί σε συγγενείς: Δεν επιτρέπεται η ασφάλιση με εργόσημο για εργασίες που παρέχονται μεταξύ συζύγων ή συγγενών α’ και β’ βαθμού, εκτός συγκεκριμένων εξαιρέσεων που προβλέπει η ασφαλιστική νομοθεσία.
Συχνές Ερωτήσεις
Πότε φαίνονται οι ημέρες ασφάλισης στον ατομικό λογαριασμό του e-ΕΦΚΑ; Η ενημέρωση του ασφαλιστικού βιογραφικού στον e-ΕΦΚΑ γίνεται συγκεντρωτικά μία φορά τον χρόνο, μετά την εκκαθάριση όλων των εργοσήμων που εξαργυρώθηκαν το προηγούμενο ημερολογιακό έτος. Ωστόσο, οι εξαργυρώσεις καταγράφονται σε πραγματικό χρόνο στην ηλεκτρονική υπηρεσία «Εργόσημο» του φορέα.
Υπάρχει ανώτατο όριο στο ποσό που μπορεί να πληρωθεί ένας εργάτης γης με εργόσημο; Δεν υπάρχει πλαφόν στο χρηματικό ποσό που μπορεί να εισπράξει ένας εργάτης γης μέσα στο έτος. Ανεξάρτητα από το πόσα χρήματα θα λάβει επιπλέον, οι ημέρες ασφάλισης που αναγνωρίζονται στον e-ΕΦΚΑ δεν μπορούν να ξεπεράσουν τις 300 ημέρες ανά ημερολογιακό έτος.
Μπορεί ο εργοδότης να εκπέσει τη δαπάνη του εργοσήμου από την εφορία; Ναι, η ονομαστική αξία του εργοσήμου (μαζί με την εισφορά του 10%) αναγνωρίζεται κανονικά ως εκπιπτόμενη επιχειρηματική δαπάνη στα βιβλία του αγρότη, εφόσον έχει εξοφληθεί μέσω τραπεζικού συστήματος και έχει εξαργυρωθεί από τον εργαζόμενο.
