Το δικαίωμα της 12μηνης άδειας και του αυξημένου επιδόματος μητρότητας επεκτείνεται πλέον και επίσημα σε όλες τις κατηγορίες εργαζόμενων μητέρων, καλύπτοντας πλήρως τις μισθωτές του ιδιωτικού και δημόσιου τομέα, τις αυτοαπασχολούμενες, τις ελεύθερες επαγγελματίες, καθώς και τις αγρότισσες.
Με τις πρόσφατες νομοθετικές αλλαγές του 2026, ολοκληρώθηκε η πλήρης εξίσωση των δικαιωμάτων για τη μητρότητα, καταργώντας τους παλιούς διαχωρισμούς που άφηναν χιλιάδες γυναίκες εκτός της ειδικής παροχής προστασίας. Το «κλειδί» της νέας ρύθμισης είναι ότι η επέκταση από τους 9 στους 12 μήνες συνοδεύεται από την καταβολή ποσού ίσου με τον εκάστοτε ισχύοντα κατώτατο μισθό, ενώ δίνεται για πρώτη φορά η δυνατότητα μεταβίβασης μέρους του επιδόματος στον πατέρα.
Ποιοι είναι οι δικαιούχοι και τα ποσά ανά κατηγορία
Η νέα νομοθεσία ορίζει με σαφήνεια ότι η διάρκεια της επιδότησης φτάνει τους 12 μήνες, ανεξάρτητα από τον φορέα ασφάλισης της μητέρας. Το συνολικό ποσό που εισπράττει η δικαιούχος έχει διαμορφωθεί με βάση τις τρέχουσες αυξήσεις στον κατώτατο μισθό.
Για να λάβει μια μητέρα την ενίσχυση, πρέπει να βρίσκεται σε ενεργό ασφαλιστικό καθεστώς και να μην έχει ληξιπρόθεσμες οφειλές στον e-EFKA (για τις ελεύθερες επαγγελματίες), ή να έχει ρυθμίσει τυχόν χρέη.
Η διάρκεια και τα ποσά του επιδόματος ανά κλάδο
| Κατηγορία εργαζόμενης | Διάρκεια επιδόματος | Μηνιαίο ποσό ενίσχυσης | Δυνατότητα μεταβίβασης στον πατέρα |
| Μισθωτές Ιδιωτικού Τομέα | 12 μήνες | Ίσο με τον κατώτατο μισθό | Ναι (έως 7 μήνες) |
| Ελεύθερες Επαγγελματίες / Αυτοαπασχολούμενες | 12 μήνες | Ίσο με τον κατώτατο μισθό | Ναι (έως 7 μήνες) |
| Αγρότισσες (πρώην ΟΓΑ) | 12 μήνες | Ίσο με τον κατώτατο μισθό | Ναι (έως 7 μήνες) |
| Τεκνοθεσία / Παρένθετη μητρότητα | 12 μήνες | Ίσο με τον κατώτατο μισθό | Ναι (κανονικά όπως οι βιολογικές) |
Η κρίσιμη αλλαγή: Μεταβίβαση στον πατέρα
Μια από τις σημαντικότερες ανατροπές που φέρνει το νέο πλαίσιο είναι η ευελιξία στη διαχείριση του χρόνου. Η μητέρα έχει το δικαίωμα να μεταβιβάσει έως και 7 μήνες από την ειδική παροχή προστασίας μητρότητας στον πατέρα του παιδιού, υπό την προϋπόθεση ότι και εκείνος εργάζεται ως μισθωτός, ελεύθερος επαγγελματίας ή αγρότης.
Αυτή η ρύθμιση επιτρέπει στους γονείς να μοιραστούν την ανατροφή του παιδιού κατά τον πρώτο χρόνο της ζωής του, ενώ ο πατέρας που λαμβάνει τους μεταβιβαζόμενους μήνες εισπράττει κανονικά το επίδομα από τη ΔΥΠΑ.
Προϋποθέσεις και δικαιολογητικά για την αίτηση
Η διαδικασία υποβολής γίνεται αποκλειστικά ψηφιακά μέσω της πλατφόρμας της ΔΥΠΑ (πρώην ΟΑΕΔ) εντός προθεσμίας δύο μηνών από τη λήξη της άδειας λοχείας. Τα βασικά στοιχεία που απαιτούνται είναι:
- Κωδικοί Taxisnet για την είσοδο στην ηλεκτρονική υπηρεσία.
- Ληξιαρχική πράξη γέννησης του παιδιού (αντλείται αυτόματα μέσω του gov.gr).
- Βεβαίωση του εργοδότη για τη λήξη της άδειας λοχείας και τη χορήγηση της ειδικής άδειας (για μισθωτές).
- Ασφαλιστική ενημερότητα από τον e-EFKA (για αυτοαπασχολούμενες και αγρότισσες), η οποία εκδίδεται αυτόματα κατά την επεξεργασία της αίτησης.
- Αριθμός τραπεζικού λογαριασμού (IBAN) στον οποίο η μητέρα είναι κύρια δικαιούχος.
Συχνές ερωτήσεις
Τι γίνεται αν μια ελεύθερη επαγγελματίας χρωστάει εισφορές στον e-EFKA;
Αν υπάρχουν οφειλές, η αίτηση θα παραμείνει σε εκκρεμότητα. Η δικαιούχος πρέπει να προχωρήσει σε ρύθμιση ή εξόφληση των χρεών εντός της προβλεπόμενης προθεσμίας, ώστε να εγκριθεί η μηνιαία καταβολή του επιδόματος μητρότητας.
Ισχύει η 12μηνη διάρκεια για όσες γυναίκες απέκτησαν παιδί με υιοθεσία;
Ναι. Η νομοθεσία εξισώνει πλήρως τις μητέρες που αποκτούν παιδί μέσω τεκνοθεσίας ή παρένθετης μητρότητας. Δικαιούνται την ειδική παροχή προστασίας για 12 μήνες, με τις ίδιες ακριβώς οικονομικές απολαβές.
Μπορεί η μητέρα να διακόψει την άδεια και να επιστρέψει νωρίτερα στη δουλειά;
Ναι, η λήψη του επιδόματος μπορεί να διακοπεί εάν η μητέρα αποφασίσει να επιστρέψει στην εργασία της. Σε αυτή την περίπτωση, οι εναπομείναντες μήνες μπορούν είτε να μεταβιβαστούν στον πατέρα είτε να χαθούν, καθώς απαγορεύεται η ταυτόχρονη είσπραξη μισθού και επιδόματος μητρότητας.
