Στο στόχαστρο εξονυχιστικών ψηφιακών διασταυρώσεων και ελέγχων της ΑΑΔΕ μπαίνουν οι αιτήσεις επιστροφής ΦΠΑ που υποβάλλουν οι επιχειρήσεις εισαγωγών και εξαγωγών, με στόχο τον εντοπισμό εικονικών συναλλαγών και την καταπολέμηση της απάτης.
Η φορολογική διοίκηση αξιοποιεί πλέον προηγμένα εργαλεία ανάλυσης κινδύνου (risk analysis) και τα δεδομένα της πλατφόρμας myDATA για να διασταυρώνει σε πραγματικό χρόνο τα τελωνειακά παραστατικά εισαγωγών και τα διασαφηστικά έγγραφα εξαγωγών με τις περιοδικές δηλώσεις ΦΠΑ.
Πώς διενεργούνται οι νέοι έλεγχοι επιστροφής ΦΠΑ
Η ελεγκτική διαδικασία για την έγκριση και καταβολή του πιστωτικού υπολοίπου ΦΠΑ ακολουθεί συγκεκριμένα στάδια:
- Ηλεκτρονική υποβολή αίτησης: Η επιχείρηση υποβάλλει το αίτημα επιστροφής ψηφιακά μέσω της πύλης myAADE.
- Αυτόματη μοριοδότηση ρίσκου: Το σύστημα αξιολογεί το προφίλ της επιχείρησης βάσει ιστορικού συμμόρφωσης, συνέπειας στις δηλώσεις και συναλλακτικής δραστηριότητας.
- Διασταύρωση τελωνειακών δεδομένων: Ελέγχεται μηχανογραφικά αν οι δηλωθείσες εξαγωγές επιβεβαιώνονται από τα αντίστοιχα ηλεκτρονικά μηνύματα εξόδου (IE590) των τελωνείων.
- Έλεγχος τραπεζικών κινήσεων: Επιβεβαιώνεται η πραγματική εξόφληση των τιμολογίων εξωτερικού αποκλειστικά μέσω τραπεζικών ιδρυμάτων.
- Δειγματοληπτικός ή πλήρης έλεγχος: Στις περιπτώσεις υψηλού ρίσκου, η επιστροφή «παγώνει» μέχρι την προσκόμιση των απαραίτητων δικαιολογητικών.
Κριτήρια ελέγχου και όρια αιτήσεων επιστροφής
| Παράμετρος | Ισχύον πλαίσιο / Κανόνας |
| Ελάχιστο ποσό αίτησης (3μηνο) | 400 ευρώ |
| Ελάχιστο ποσό αίτησης (Ετήσιο) | 50 ευρώ |
| Ανώτατο όριο αιτήσεων ανά έτος | Έως 4 τριμηνιαίες ή 2 εξαμηνιαίες αιτήσεις |
| Προθεσμία υποβολής | Έως τις 30 Σεπτεμβρίου του επόμενου ημερολογιακού έτους |
| Κύριο ελεγκτικό κριτήριο | Επιβεβαίωση πραγματικής εξόδου ή εισόδου των αγαθών |
Συχνές ερωτήσεις
Ποιες εισαγωγικές και εξαγωγικές επιχειρήσεις κινδυνεύουν περισσότερο από έλεγχο;
Στο «κόκκινο» βρίσκονται νεοσύστατες εταιρείες με αιτήσεις για μεγάλα ποσά επιστροφής, επιχειρήσεις που εμφανίζουν αποκλίσεις μεταξύ myDATA και τραπεζικών λογαριασμών, καθώς και όσες πραγματοποιούν συναλλαγές με εταιρείες-βιτρίνες (missing traders) στο εξωτερικό.
Ποια έγγραφα απαιτούνται για να δικαιολογηθεί η απαλλαγή ή η επιστροφή ΦΠΑ;
Απαιτείται η κατοχή των διασαφήσεων εξαγωγής (ΕΔΕ), των αποδεικτικών εξόδου (IE590), των φορτωτικών εγγράφων (CMR, Bill of Lading) και των τραπεζικών εξόδων που αποδεικνύουν την εισροή του τιμήματος από τον εξωτερικό αγοραστή.
Τι συμβαίνει αν διαπιστωθούν εικονικά στοιχεία ή αδικαιολόγητες επιστροφές;
Σε περίπτωση διαπίστωσης παραβάσεων, η αίτηση απορρίπτεται, καταλογίζεται ο επιστραφείς φόρος εντόκως, επιβάλλονται πρόστιμα έως 50% επί του φόρου και ενεργοποιούνται οι ποινικές διαδικασίες για φοροδιαφυγή.
