Η καταχώρηση ενός ακινήτου σε πλατφόρμες βραχυχρόνιας μίσθωσης, όπως το Airbnb, στερεί αυτόματα από τον ιδιοκτήτη ή διαχειριστή το δικαίωμα λήψης του επιδόματος ανεργίας, καθώς η ΔΥΠΑ (πρώην ΟΑΕΔ) θεωρεί τη δραστηριότητα αυτή ως άσκηση επιχειρηματικής δραστηριότητας.
Το ηλεκτρονικό σύστημα της ΔΥΠΑ πραγματοποιεί πλέον αυτόματες διασταυρώσεις με το Μητρώο Ακινήτων Βραχυχρόνιας Διαμονής της ΑΑΔΕ, με αποτέλεσμα όσοι άνεργοι εμφανίζονται ως «διαχειριστές» ή «δικαιούχοι εισοδήματος» από βραχυχρόνιες μισθώσεις να χάνουν την ιδιότητα του ανέργου και να διακόπτεται η καταβολή των χρημάτων τους.
Το θεσμικό πλαίσιο και οι οικονομικές συνέπειες
Η νομοθεσία ορίζει ότι για να διατηρεί κάποιος την ιδιότητα του ανέργου και να εισπράττει το τακτικό επίδομα ανεργίας, δεν πρέπει να ασκεί καμία μορφή ανεξάρτητης οικονομικής δραστηριότητας. Η απόκτηση εισοδήματος από βραχυχρόνια μίσθωση θεωρείται εμπορική πράξη και όχι απλή διαχείριση περιουσίας (όπως η μακροχρόνια ενοικίαση).
Στον πίνακα που ακολουθεί παρουσιάζονται οι βασικές διαφορές που καθορίζουν τη διατήρηση ή την απώλεια του επιδόματος:
| Τύπος Εισοδήματος / Μίσθωσης | Κατάσταση Κάρτας Ανεργίας | Καταβολή Επιδόματος ΔΥΠΑ |
| Βραχυχρόνια Μίσθωση (Airbnb, Booking) | Άμεση διαγραφή από το μητρώο | Διακοπή καταβολής και επιστροφή αχρεωστήτως καταβληθέντων |
| Μακροχρόνια Μίσθωση (Αστική ενοικίαση) | Διατήρηση της ιδιότητας | Κανονική καταβολή (θεωρείται εισόδημα από κεφάλαιο) |
| Έναρξη ατομικής επιχείρησης (για βραχυχρόνια) | Άμεση διαγραφή | Οριστική διακοπή από την ημερομηνία έναρξης στη ΔΟΥ |
Ποιες προϋποθέσεις ενεργοποιούν το μπλοκάρισμα της ΔΥΠΑ
Οι έλεγχοι που τρέχουν αυτή την περίοδο εστιάζουν σε συγκεκριμένα κριτήρια που αποδεικνύουν ότι ο άνεργος έχει εναλλακτικό πόρο διαβίωσης από την εκμετάλλευση ακινήτων:
- Ύπαρξη ενεργού Αριθμού Μητρώου Ακινήτου (ΑΜΑ) στο όνομα του αιτούντος το επίδομα ανεργίας.
- Δήλωση εισοδημάτων από βραχυχρόνια μίσθωση στο έντυπο Ε2 της φορολογικής δήλωσης.
- Έκδοση παραστατικών ή είσπραξη ποσών μέσω ψηφιακών πλατφορμών διαμεσολάβησης κατά τη διάρκεια της περιόδου ανεργίας.
- Εμφάνιση του ανέργου ως υπεύθυνου διαχειριστή σε ακίνητο τρίτου (π.χ. συγγενικού προσώπου) με δικαίωμα είσπραξης ποσοστού επί των κερδών.
Τι συμβαίνει σε περίπτωση εντοπισμού
Όταν η διασταύρωση των στοιχείων δείξει ότι ένας επιδοτούμενος άνεργος εισπράττει χρήματα από Airbnb, η ΔΥΠΑ προχωρά σε αναδρομική διαγραφή από την ημέρα που ξεκίνησε η δραστηριότητα της μίσθωσης. Αυτό σημαίνει ότι ο πολίτης καλείται να επιστρέψει στο κράτος όλα τα μηνιαία επιδόματα που έλαβε από εκείνη την ημερομηνία και μετά, ενώ παράλληλα χάνει και τα μόρια προϋπηρεσίας ή άλλες κοινωνικές παροχές (π.χ. κοινωνικό τουρισμό) που συνδέονται με την κάρτα ανεργίας.
Συχνές ερωτήσεις
Αν το ακίνητο ανήκει σε εμένα αλλά τη διαχείριση στο Airbnb την έχει άλλος, χάνω το επίδομα;
Αν στο Μητρώο της ΑΑΔΕ έχετε δηλωθεί αποκλειστικά ως ιδιοκτήτης και ορίζεται άλλο πρόσωπο ως υπεύθυνος διαχειριστής (που εισπράττει το εισόδημα), η κάρτα ανεργίας σας δεν κινδυνεύει, καθώς το εισόδημά σας θα φορολογηθεί ως απλό ενοίκιο.
Ισχύει ο ίδιος περιορισμός αν νοικιάζω το σπίτι με τον μήνα ή με τον χρόνο;
Όχι, η κλασική μακροχρόνια μίσθωση δεν στερεί το επίδομα ανεργίας. Η ΔΥΠΑ αναγνωρίζει ότι η είσπραξη ενός σταθερού ενοικίου αποτελεί εισόδημα από ακίνητη περιουσία και όχι ενεργή επαγγελματική δραστηριότητα.
Μπορώ να ξαναβγάλω κάρτα ανεργίας αν σταματήσω τη βραχυχρόνια μίσθωση;
Ναι, μπορείτε να εγγραφείτε ξανά στο μητρώο της ΔΥΠΑ, αφού πρώτα οριστικοποιήσετε τη διαγραφή του ακινήτου από τις πλατφόρμες ή κλείσετε τον ΑΜΑ στην ΑΑΔΕ, αποδεικνύοντας ότι η οικονομική δραστηριότητα έχει τερματιστεί οριστικά.
