Επιθεώρηση Εργασίας: Οι νέες «μυστικές» επισκέψεις ελεγκτών με πολιτικά ρούχα σε καφετέριες και beach bar

Με «πολιτικά» ρούχα, αναμεμειγμένοι ανάμεσα στους θαμώνες και λειτουργώντας ως απλοί πελάτες, πραγματοποιούν πλέον τις εφόδους τους οι ελεγκτές της Επιθεώρησης Εργασίας σε καφετέριες και beach bar, με στόχο να πιάσουν επ’ αυτοφώρω φαινόμενα αδήλωτης και υποδηλωμένης εργασίας στην αιχμή της τουριστικής περιόδου. Αυτό το νέο μοντέλο «μυστικών» ελέγχων, που βρίσκεται σε πλήρη εξέλιξη, ανατρέπει τα μέχρι τώρα δεδομένα, καθώς οι επιθεωρητές δεν εμφανίζονται κρατώντας μπλοκ και επιδεικνύοντας ταυτότητες από την είσοδο, αλλά παρατηρούν πρώτα διακριτικά τη λειτουργία της επιχείρησης, καταγράφουν τον αριθμό των εργαζομένων που σερβίρουν και στη συνέχεια προχωρούν στην επίσημη ταυτοποίηση.

Το νέο σχέδιο δράσης και οι 5 «τυφλοί» στόχοι

Η στρατηγική της Ανεξάρτητης Αρχής εστιάζει στον αιφνιδιασμό. Οι ελεγκτές φτάνουν στα beach bar και τις καφετέριες φορώντας καθημερινά ρούχα (βερμούδες, t-shirts) και κάθονται σε τραπέζια ή ξαπλώστρες. Με τον τρόπο αυτό προλαμβάνουν το φαινόμενο των «εξαφανίσεων» εργαζομένων από την πίσω πόρτα μόλις γίνει αντιληπτό ένα υπηρεσιακό κλιμάκιο.

Οι έλεγχοι-εξπρές επικεντρώνονται σε συγκεκριμένα σημεία της καθημερινής λειτουργίας των επιχειρήσεων:

• Χτύπημα κάρτας κατά την είσοδο και έξοδο: Έλεγχος σε πραγματικό χρόνο αν η ώρα σήμανσης (clocking) στο σύστημα Εργάνη ΙΙ συμπίπτει με την πραγματική παρουσία του εργαζόμενου στο πόστο του.
• Αποκλίσεις δηλωμένου ωραρίου: Διασταύρωση των στοιχείων της Ψηφιακής Κάρτας Εργασίας με το ψηφιακά δηλωμένο πρόγραμμα εργασίας.
• Υπερωρίες και υπερεργασία: Καταγραφή της παραμονής του προσωπικού πέραν του συμβατικού ωραρίου χωρίς την αντίστοιχη σήμανση και αμοιβή.
• Αδήλωτη εργασία: Εντοπισμός προσώπων που προσφέρουν εργασία εντός της επιχείρησης χωρίς να έχει υποβληθεί γι’ αυτά δήλωση πρόσληψης.
• Εργασία κατά τις ημέρες ανάπαυσης: Έλεγχος αν τηρούνται τα ρεπό και οι άδειες, ειδικά σε κλάδους με επταήμερη λειτουργία λόγω θέρους.

Το ποινολόγιο και τα τσουχτερά πρόστιμα

Οι κυρώσεις για τη μη συμμόρφωση είναι άμεσες και το ύψος των προστίμων καθορίζεται ανάλογα με το μέγεθος της επιχείρησης (αριθμός προσωπικού) και τη σοβαρότητα της παράβασης, με το ανώτατο όριο για αδήλωτο εργαζόμενο να παραμένει στα σταθερά 10.500 ευρώ.

Τι πρέπει να προσέχουν οι εργοδότες κατά τον έλεγχο

Για την αποφυγή των παραπάνω κυρώσεων, οι επιχειρήσεις εστίασης και τουρισμού οφείλουν να έχουν άμεσα διαθέσιμα στην επιχείρηση συγκεκριμένα έγγραφα και στοιχεία.

Οι προϋποθέσεις και τα απαραίτητα στοιχεία περιλαμβάνουν:

• Την πλήρη λειτουργία του τερματικού υποδοχής της Ψηφιακής Κάρτας Εργασίας σε εμφανές και προσβάσιμο σημείο για τους εργαζόμενους.
• Πρόσβαση στο σύστημα Εργάνη ΙΙ για την άμεση επίδειξη του τρέχοντος ψηφιακού οργανογράμματος και των δηλωμένων βαρδιών.
• Αντίγραφα των συμβάσεων εργασίας (ειδικά για εργαζόμενους με καθεστώς μερικής ή εκ περιτροπής απασχόλησης).
• Το βιβλίο αδειών και τις δηλωμένες ημέρες ανάπαυσης (ρεπό) του προσωπικού, ώστε να δικαιολογείται η απουσία ή η παρουσία τους.

Συχνές ερωτήσεις

Μπορεί ένας ελεγκτής να επιβάλει πρόστιμο χωρίς να δείξει την ταυτότητά του;

Όχι. Οι επιθεωρητές μπορούν να εισέλθουν και να παραμείνουν στο χώρο ως πελάτες με πολιτικά ρούχα για να καταγράψουν την κατάσταση, αλλά τη στιγμή που ξεκινά ο επίσημος έλεγχος και η διασταύρωση στοιχείων, υποχρεούνται να δηλώσουν την ιδιότητά τους και να επιδείξουν την υπηρεσιακή τους ταυτότητα.

Ποιο είναι το πρόστιμο για τη μη ενεργοποίηση της Ψηφιακής Κάρτας;

Αν διαπιστωθεί ότι εργαζόμενος απασχολείται χωρίς να έχει ενεργοποιηθεί η Ψηφιακή Κάρτα Εργασίας, το πρόστιμο ανέρχεται σε 3.000 ευρώ ανά εργαζόμενο, ενώ αν διαπιστωθεί υποδήλωση (π.χ. ο εργαζόμενος δουλεύει ενώ δείχνει ότι έχει σχολάσει), το πρόστιμο θεωρείται πολύ υψηλή παράβαση.

Τι συμβαίνει αν ο εργαζόμενος ξέχασε να χτυπήσει την κάρτα του;

Η ευθύνη για την τήρηση του ωραρίου και του χτυπήματος της κάρτας βαρύνει αντικειμενικά τον εργοδότη. Σε περίπτωση ελέγχου, η μη σήμανση της κάρτας εκλαμβάνεται ως παράβαση, εκτός αν αποδειχθεί συστημικό πρόβλημα, για το οποίο όμως πρέπει να έχει γίνει άμεση γραπτή αναφορά στο σύστημα.