Το νέο πλαίσιο για τις αμοιβές, τις συμβάσεις και τα έξοδα κίνησης των διανομέων που εφαρμόζεται πλέον το 2026 φέρνει ανατροπές, καθώς καθορίζονται αυστηρότερα κριτήρια για τη διάκριση μεταξύ μισθωτής εργασίας και freelancing (freelance), ενώ αυξάνονται οι υποχρεωτικές αποζημιώσεις για τη χρήση και συντήρηση των δικύκλων. Με την πρόσφατη αναπροσαρμογή του κατώτατου μισθού στα 922 ευρώ από τον φετινό Απρίλιο, επηρεάζονται άμεσα τόσο οι διανομείς που εργάζονται με εξαρτημένη σχέση εργασίας όσο και οι “συνεργάτες” των ψηφιακών πλατφορμών.
Η αγορά του delivery αναδιαμορφώνεται, καθώς οι έλεγχοι της Επιθεώρησης Εργασίας μέσω του αναβαθμισμένου συστήματος ΕΡΓΑΝΗ ΙΙ γίνονται πλέον με αυτοματοποιημένα φίλτρα.
Τι ισχύει για τους μισθωτούς και τι για τους freelancers
Το βασικότερο σημείο της μεταρρύθμισης είναι το ξεκαθάρισμα του τοπίου ανάμεσα στις δύο βασικές κατηγορίες εργαζομένων. Για να θεωρείται ένας διανομέας freelancer (πάροχος ανεξάρτητων υπηρεσιών) και να μην υποχρεούται η πλατφόρμα να τον μετατρέψει σε μισθωτό, πρέπει να τηρούνται σωρευτικά συγκεκριμένες προϋποθέσεις, όπως η ελευθερία επιλογής ωραρίου και η δυνατότητα να συνάπτει συμβάσεις και με ανταγωνιστικές εταιρείες.
Στον αντίποδα, η νέα Συλλογική Σύμβαση Εργασίας στον επισιτισμό, η οποία βρίσκεται σε ισχύ, ορίζει σαφή κατώτατα όρια για όσους απασχολούνται με σχέση εξαρτημένης εργασίας.
Ο ακόλουθος πίνακας αποτυπώνει τα οικονομικά δεδομένα και τις βασικές παραμέτρους που ισχύουν αυτή τη στιγμή στην αγορά:
| Κατηγορία διανομέα | Καθεστώς αμοιβής (2026) | Έξοδα κίνησης & συντήρησης | Ασφαλιστικό καθεστώς |
| Μισθωτός (Εξαρτημένη εργασία) | Βάση τα 922€ (ή υψηλότερος βάσει ΣΣΕ επισιτισμού) + επίδομα ανθυγιεινής εργασίας 10% | Πρόσθετη αποζημίωση τουλάχιστον 15% επί του κατώτατου μισθού αν χρησιμοποιεί δικό του όχημα | e-ΕΦΚΑ (Κρατήσεις μισθωτού) |
| Freelancer (Ψηφιακές πλατφόρμες) | Αμοιβή ανά παραγγελία (slot) βάσει ιδιωτικού συμφωνητικού | Υποχρεωτική κάλυψη εξόδων κράνους και συντήρησης οχήματος από την πλατφόρμα | Μη μισθωτός (e-ΕΦΚΑ με αυξημένες εισφορές κατά 2,6%-2,8% από φέτος) |
Οι προϋποθέσεις για το τεκμήριο της μισθωτής εργασίας
Για να αποδείξει ένας διανομέας ότι η σχέση του με μια πλατφόρμα είναι στην πραγματικότητα εξαρτημένη εργασία (και άρα δικαιούται δώρα, άδειες και σταθερό μισθό), το πλαίσιο εξετάζει τα εξής κριτήρια:
- Απουσία δικαιώματος υποκατάστασης: Ο διανομέας δεν μπορεί να στείλει άλλον στη θέση του για να εκτελέσει το δρομολόγιο.
- Μονομερής καθορισμός τιμών: Η πλατφόρμα ορίζει αυθαίρετα την αμοιβή ανά παράδοση χωρίς περιθώριο διαπραγμάτευσης από τον διανομέα.
- Έλεγχος και επιβολή ποινών: Ύπαρξη συστήματος αξιολόγησης (rating) που οδηγεί σε αποκλεισμό από την εφαρμογή αν ο εργαζόμενος αρνηθεί παραγγελίες.
- Περιορισμός στην ανεξαρτησία: Η απαγόρευση εκτέλεσης έργου για άλλες ανταγωνιστικές πλατφόρμες κατά τη διάρκεια της ίδιας βάρδιας.
Τι αλλάζει με τα έξοδα κίνησης και τον εξοπλισμό
Η νομοθεσία ξεκαθαρίζει ότι τα έξοδα κίνησης και η αποζημίωση χρήσης του οχήματος δεν αποτελούν μέρος του μισθού και, ως εκ τούτου, δεν υπόκεινται σε ασφαλιστικές κρατήσεις ή φόρο.
Όταν ο ντελιβεράς χρησιμοποιεί δική του μοτοσυκλέτα, ο εργοδότης οφείλει να καταβάλλει την πρόσθετη αποζημίωση χρήσης και συντήρησης στον ίδιο τραπεζικό λογαριασμό που κατατίθεται ο μισθός, εμφανίζοντάς την διακριτά στο εκκαθαριστικό σημείωμα. Επιπλέον, οι ψηφιακές πλατφόρμες είναι υποχρεωμένες να παρέχουν τον απαραίτητο εξοπλισμό προστασίας (κράνος, ανακλαστικό μπουφάν) ή να αποζημιώνουν χρηματικά την αγορά του.
Συχνές ερωτήσεις
Πόσο είναι το νόμιμο επίδομα για τη χρήση δικού μου δικύκλου;
Η πρόσθετη αποζημίωση χρήσης και συντήρησης του οχήματος ανέρχεται σε τουλάχιστον 15% επί του εκάστοτε κατώτατου μισθού, γεγονός που τη διαμορφώνει στα 138,30 ευρώ τον μήνα, με βάση τον τρέχοντα κατώτατο μισθό των 922 ευρώ.
Φορολογείται η αποζημίωση για τα καύσιμα και το service;
Όχι, η πρόσθετη αποζημίωση για τη συντήρηση και τα έξοδα κίνησης του οχήματος είναι αφορολόγητη και ελεύθερη ασφαλιστικών εισφορών, αρκεί να κατατίθεται διακριτά στην τράπεζα.
Μπορεί μια πλατφόρμα να με αναγκάσει να γίνω freelancer;
Όχι. Η επιλογή του καθεστώτος πρέπει να ανταποκρίνεται στις πραγματικές συνθήκες εργασίας. Αν η εταιρεία καθορίζει το ωράριο, τις διαδρομές και δεν σας επιτρέπει να αρνηθείτε δρομολόγια, τότε τεκμαίρεται σχέση εξαρτημένης εργασίας και οφείλει να σας προσλάβει ως μισθωτό.
