Τέλος στην πολύμηνη αναμονή και τις χειρόγραφες αιτήσεις για τις αποζημιώσεις φέρνει η νέα ψηφιακή δήλωση ζημιών μέσω δορυφόρου, η οποία αντικαθιστά πλήρως τις παραδοσιακές και χρονοβόρες αυτοψίες του ΕΛΓΑ.
Η συγκεκριμένη μεταρρύθμιση στην αγροτική πολιτική επιτρέπει την αυτόματη καταγραφή των πληγεισών εκτάσεων από ακραία καιρικά φαινόμενα με τη χρήση προηγμένων συστημάτων τηλεπισκόπησης και δορυφορικών δεδομένων του προγράμματος Copernicus. Πλέον, η ζημιά χαρτογραφείται σε πραγματικό χρόνο, επιτρέποντας στον οργανισμό να εκδίδει τα πορίσματα και να πιστώνει τα ποσά στους λογαριασμούς των αγροτών μέσα σε λίγες εβδομάδες αντί για μήνες ή έτη.
Η νέα διαδικασία και οι χρόνοι εκκαθάρισης
Το νέο ψηφιακό σύστημα καταργεί την ανάγκη για επιτόπιους ελέγχους από κλιμάκια γεωπόνων για κάθε μεμονωμένη δήλωση, καθώς η διασταύρωση γίνεται μαζικά μέσω των δορυφορικών λήψεων και των δεδομένων του ΟΣΔΕ.
Στον παρακάτω πίνακα αποτυπώνεται η σύγκριση των δύο συστημάτων και οι νέοι χρόνοι που ισχύουν για τις πληρωμές:
| Στάδιο διαδικασίας | Παλιό καθεστώς ΕΛΓΑ | Νέο ψηφιακό σύστημα (Δορυφόρος) |
| Υποβολή δήλωσης | Χειρόγραφη στον ανταποκριτή εντός 15 ημερών | Ψηφιακά μέσω gov.gr εντός 48 ωρών |
| Εκτίμηση ζημιάς | Επιτόπια αυτοψία από γεωπόνο (3-6 μήνες) | Δορυφορική αποτύπωση (Άμεσα / 24 ώρες) |
| Έκδοση πορίσματος | Χειρόγραφη σύνταξη και ανάρτηση (6-9 μήνες) | Αυτόματη ψηφιακή έκδοση (έως 10 ημέρες) |
| Πληρωμή αποζημίωσης | 12 έως 18 μήνες μετά το συμβάν | Εντός 30 ημερών από το πόρισμα |
Οι απαραίτητες προϋποθέσεις για την ψηφιακή αποζημίωση
Για να ενεργοποιηθεί ο αυτόματος υπολογισμός της ζημιάς και να εγκριθεί η πίστωση του ποσού, ο παραγωγός πρέπει να πληροί τις ακόλουθες προϋποθέσεις:
- Υποβολή έγκυρης δήλωσης ΟΣΔΕ για το τρέχον έτος, καθώς ο δορυφόρος ταυτοποιεί τα γεωτεμάχια με βάση τα ψηφιακά σύνορα που έχουν δηλωθεί.
- Εξόφληση της ασφαλιστικής εισφοράς υπέρ ΕΛΓΑ για το προηγούμενο έτος.
- Ηλεκτρονική επιβεβαίωση της ζημιάς από τον ίδιο τον παραγωγό μέσω της ειδικής εφαρμογής για κινητά (Application), όπου μπορεί να επισυνάψει και γεωεντοπισμένες φωτογραφίες (geotagged photos) του κτήματος.
Τα βήματα για την υποβολή της αίτησης στο gov.gr
Η διαδικασία για τον αγρότη έχει απλοποιηθεί στο μέγιστο βαθμό και ολοκληρώνεται μέσα από τα εξής βήματα:
- Είσοδος στην πλατφόρμα του e-ΕΛΓΑ μέσω του gov.gr με τους προσωπικούς κωδικούς Taxisnet.
- Επιλογή των γεωτεμαχίων που επλήγησαν από τη λίστα της προσυμπληρωμένης δήλωσης ΟΣΔΕ.
- Αυτόματη εμφάνιση της δορυφορικής αναφοράς για την περιοχή, η οποία επιβεβαιώνει το καιρικό φαινόμενο (π.χ. χαλαζόπτωση, παγετός, πλημμύρα).
- Οριστικοποίηση και υποβολή, η οποία παράγει αυτόματα τον κωδικό της αίτησης και τον στέλνει με SMS στο κινητό του παραγωγού.
Συχνές ερωτήσεις
Τι γίνεται αν ο δορυφόρος δεν αποτυπώσει σωστά το μέγεθος της ζημιάς στο δικό μου κτήμα;
Σε περιπτώσεις όπου ο παραγωγός θεωρεί ότι η δορυφορική λήψη αδικεί την παραγωγή του (π.χ. σε μικροκλίματα ή ειδικές καλλιέργειες), διατηρεί το δικαίωμα υποβολής ψηφιακής ένστασης εντός 5 ημερών. Σε αυτή την περίπτωση, το σύστημα προγραμματίζει κατ’ εξαίρεση επιτόπιο έλεγχο από επόπτη του ΕΛΓΑ.
Πώς αναγνωρίζει ο δορυφόρος τη ζημιά από χαλάζι ή παγετό;
Οι σύγχρονοι δορυφόροι χρησιμοποιούν φασματική ανάλυση και δείκτες βλάστησης (NDVI). Συγκρίνουν την κατάσταση και το χρώμα του φυλλώματος της καλλιέργειας λίγες ώρες πριν από το φαινόμενο και λίγες ώρες μετά. Οποιαδήποτε απότομη αλλαγή στη ζωτικότητα του φυτού μεταφράζεται αυτόματα σε ποσοστό ζημιάς.
Χρειάζεται να πληρώσω τέλη εκτίμησης (κράτηση) όπως παλιά;
Όχι, με το νέο σύστημα τα παραδοσιακά παράβολα εκτίμησης καταργούνται για τις δηλώσεις που επεξεργάζονται αποκλειστικά μέσω δορυφόρου. Το σύστημα είναι δωρεάν για τον παραγωγό, καθώς η επεξεργασία των δεδομένων γίνεται ψηφιακά και κεντρικά.
