Η δήλωση φιλοξενίας στην εφορία κόβει αυτόματα το επίδομα παιδιού Α21 του ΟΠΕΚΑ επειδή το σύστημα προσθέτει τα εισοδήματα όλων των μελών του νοικοκυριού, θεωρώντας ότι αποτελείτε μία κοινή οικονομική μονάδα με τον συγγενή που σας φιλοξενεί.
Η αυτόματη αυτή διασταύρωση γίνεται κατά την επεξεργασία της φορολογικής δήλωσης (Ε1) και της αίτησης Α21. Όταν το σύστημα «βλέπει» φιλοξενία, συνενώνει τα εισοδήματα, με αποτέλεσμα να ξεπερνιούνται τα αυστηρά εισοδηματικά όρια και το επίδομα να απορρίπτεται ή να μειώνεται δραματικά.
Τα εισοδηματικά όρια και η επίπτωση της φιλοξενίας
Η κατηγοριοποίηση των δικαιούχων και το ύψος του επιδόματος εξαρτώνται από το συνολικό οικογενειακό εισόδημα. Στον πίνακα που ακολουθεί φαίνεται πώς υπολογίζεται το ισοδύναμο εισόδημα και πώς η συγκατοίκηση/φιλοξενία ανατρέπει τα δεδομένα:
| Κατηγορία ισοδύναμου εισοδήματος | Ύψος επιδόματος (ανά παιδί) | Τι συμβαίνει με τη φιλοξενία |
| Α’ Κατηγορία (έως 6.000€) | 70€ ή 140€ (ανάλογα με τον αριθμό παιδιών) | Το εισόδημα του συγγενή προστίθεται στο δικό σας, εκτινάσσοντας το σύνολο |
| Β’ Κατηγορία (6.001€ – 10.000€) | 42€ ή 84€ (ανάλογα με τον αριθμό παιδιών) | Κίνδυνος υποβιβασμού κατηγορίας ή πλήρους απώλειας |
| Γ’ Κατηγορία (10.001€ – 15.000€) | 28€ ή 56€ (ανάλογα με τον αριθμό παιδιών) | Σχεδόν βέβαιη απώλεια του δικαιώματος λόγω υπέρβασης ορίου |
Πώς μπορεί να διορθωθεί το πρόβλημα
Αν η φιλοξενία δεν υφίσταται πλέον ή αν έγινε εκ παραδρομής, υπάρχουν συγκεκριμένα βήματα για να ξεμπλοκάρει η πληρωμή σας από τον ΟΠΕΚΑ:
- Υποβολή τροποποιητικής δήλωσης Ε1: Ο φορολογούμενος που σας δήλωνε ως φιλοξενούμενο πρέπει να υποβάλει τροποποιητική δήλωση στην ΑΑΔΕ, αφαιρώντας σας από τον πίνακα των φιλοξενούμενων.
- Δήλωση νέας κύριας κατοικίας: Εσείς, με τη σειρά σας, πρέπει να υποβάλετε τροποποιητική δήλωση Ε1, δηλώνοντας ως κύρια κατοικία ένα σπίτι που είτε νοικιάζετε (με ενεργό μισθωτήριο) είτε σας έχει παραχωρηθεί δωρεάν, είτε είναι ιδιόκτητο.
- Αίτηση δωρεάν παραχώρησης αντί φιλοξενίας: Σε αντίθεση με τη φιλοξενία, η δωρεάν παραχώρηση ενός ακινήτου (π.χ. από γονέα σε παιδί) δημιουργεί ξεχωριστό νοικοκυριό και δεν συγχωνεύει τα εισοδήματα, διασώζοντας το επίδομα.
- Επικαιροποίηση στοιχείων στο Α21: Αφού εκκαθαριστούν οι νέες φορολογικές δηλώσεις, πρέπει να εισέλθετε στην πλατφόρμα του Α21, να κάνετε ανάκληση της παλιάς αίτησης και να υποβάλετε νέα με τα διορθωμένα στοιχεία κατοικίας.
Συχνές ερωτήσεις
Γιατί η δωρεάν παραχώρηση σπιτιού δεν κόβει το επίδομα, ενώ η φιλοξενία το κόβει;
Στη δωρεάν παραχώρηση ο ιδιοκτήτης σας δίνει το δικαίωμα να μένετε μόνοι σας σε ένα αυτόνομο ακίνητο, οπότε αποτελείτε ξεχωριστό νοικοκυριό με το δικό σας εισόδημα. Στη φιλοξενία μένετε κάτω από την ίδια στέγη με τον ιδιοκτήτη, οπότε ο ΟΠΕΚΑ θεωρεί ότι μοιράζεστε τα έξοδα και τα εισοδήματα διαβίωσης.
Μένω όντως με τους γονείς μου λόγω οικονομικής αδυναμίας. Μπορώ να πάρω το Α21 χωρίς να μετρήσει το εισόδημά τους;
Δυστυχώς όχι. Εφόσον η πραγματική σας κατάσταση είναι η φιλοξενία, ο νόμος ορίζει ρητά ότι λαμβάνεται υπόψη το συνολικό εισόδημα όλων των ατόμων που διαμένουν στην ίδια κατοικία. Οποιαδήποτε άλλη δήλωση θεωρείται ψευδής και επιφέρει κυρώσεις.
Πόσο καιρό κάνει να φανεί η διόρθωση στο σύστημα του ΟΠΕΚΑ;
Μόλις υποβληθούν και εκκαθαριστούν οι τροποποιητικές δηλώσεις στην ΑΑΔΕ, η πλατφόρμα του Α21 θα τραβήξει αυτόματα τα νέα δεδομένα μέσα σε λίγες ημέρες. Μετά την υποβολή της νέας αίτησης, τα αναδρομικά ποσά καταβάλλονται συνήθως στην αμέσως επόμενη προγραμματισμένη πληρωμή.
