Ο υπολογισμός της αποζημίωσης απόλυσης βασίζεται στον τρέχοντα κατώτατο μισθό και στα έτη προϋπηρεσίας του εργαζομένου στον ίδιο εργοδότη, καθορίζοντας το τελικό ποσό που δικαιούται να λάβει ο υπάλληλος σε περίπτωση καταγγελίας της σύμβασης εργασίας του.
Το ισχύον νομικό πλαίσιο διαφοροποιεί το ύψος της αποζημίωσης ανάλογα με το αν η απόλυση είναι προειδοποιημένη ή απροειδοποίητη, ενώ θέτει συγκεκριμένα ανώτατα όρια για τους εργαζόμενους με πολλά έτη υπηρεσίας.
Τα ποσά της αποζημίωσης ανάλογα με την προϋπηρεσία
Το ποσό που καταβάλλεται υπολογίζεται με βάση τους μηνιαίους μισθούς (τακτικές αποδοχές) και κλιμακώνεται ανάλογα με τον χρόνο απασχόλησης στην επιχείρηση.
| Έτη προϋπηρεσίας στον ίδιο εργοδότη | Αποζημίωση με προειδοποίηση | Αποζημίωση χωρίς προειδοποίηση |
| 1 έως 2 έτη | 1 μηνιαίος μισθός | 2 μηνιαίοι μισθοί |
| 2 έως 4 έτη | 1,5 μηνιαίος μισθός | 3 μηνιαίοι μισθοί |
| 4 έως 6 έτη | 2 μηνιαίοι μισθοί | 4 μηνιαίοι μισθοί |
| 6 έως 8 έτη | 2,5 μηνιαίοι μισθοί | 5 μηνιαίοι μισθοί |
| 8 έως 10 έτη | 3 μηνιαίοι μισθοί | 6 μηνιαίοι μισθοί |
| 10 έως 16 έτη | Από 3,5 έως 4,5 μισθούς | Από 7 έως 9 μηνιαίους μισθούς |
| Άνω των 16 ετών | Προσαύξηση βάσει παλαιότητας | Έως 12 μισθοί (συν έξτρα πλαφόν) |
Πώς επηρεάζει ο κατώτατος μισθός τον υπολογισμό
Όταν ένας εργαζόμενος αμείβεται με τον κατώτατο μισθό, η αποζημίωσή του προσαρμόζεται αυτόματα με βάση το νέο θεσμοθετημένο ποσό. Για τον ακριβή υπολογισμό, λαμβάνεται υπόψη ο μικτός μηνιαίος μισθός και εφαρμόζεται η εξής διαδικασία:
- Συντελεστής δώρων: Πολλαπλασιάζουμε τον μικτό μισθό με το 1,1667. Αυτό γίνεται διότι στην αποζημίωση πρέπει να συνυπολογιστεί η αναλογία του Δώρου Πάσχα, του Δώρου Χριστουγέννων και του Επιδόματος Αδείας.
- Παράδειγμα: Αν ο μικτός κατώτατος μισθός είναι X ευρώ, ο μισθός υπολογισμού της αποζημίωσης διαμορφώνεται σε X x 1,1667.
- Προειδοποίηση: Αν ο εργοδότης προειδοποιήσει εγγράφως τον εργαζόμενο (από 1 έως 4 μήνες νωρίτερα, ανάλογα με την προϋπηρεσία), υποχρεούται να καταβάλει ακριβώς τη μισή αποζημίωση από εκείνη που θα έδινε αν η απόλυση γινόταν άμεσα.
Οι απαραίτητες προϋποθέσεις για τη λήψη της αποζημίωσης
Για να γεννηθεί το δικαίωμα λήψης αποζημίωσης, πρέπει να πληρούνται συγκεκριμένα κριτήρια που ορίζει η εργατική νομοθεσία:
- Ο εργαζόμενος πρέπει να έχει συμπληρώσει τουλάχιστον 12 μήνες συνεχόμενης απασχόλησης στον ίδιο εργοδότη. Στους πρώτους 12 μήνες η σύμβαση θεωρείται δοκιμαστική και μπορεί να καταγγελθεί χωρίς αποζημίωση.
- Η απόλυση πρέπει να είναι έγκυρη, πράγμα που σημαίνει ότι ο εργοδότης οφείλει να καταβάλει την αποζημίωση την ίδια ημέρα της απόλυσης.
- Η καταβολή του ποσού γίνεται υποχρεωτικά μέσω τραπεζικού λογαριασμού και, αν το ποσό είναι μεγάλο, επιτρέπεται η εξόφληση σε δόσεις βάσει νόμου.
Συχνές ερωτήσεις
Τι γίνεται αν ο εργοδότης δεν μου δώσει την αποζημίωση την ημέρα που με απολύει;
Αν η αποζημίωση δεν καταβληθεί την ημέρα της απόλυσης ή αν δεν κατατεθεί ολόκληρο το ποσό, η καταγγελία της σύμβασης εργασίας θεωρείται άκυρη. Ο εργαζόμενος συνεχίζει νομικά να θεωρείται προσωπικό της επιχείρησης και δικαιούται μισθούς υπερημερίας.
Η αποζημίωση απόλυσης φορολογείται;
Η αποζημίωση απόλυσης είναι αφορολόγητη για ποσά έως 60.000 ευρώ. Για ποσά που υπερβαίνουν αυτό το όριο, εφαρμόζεται κλιμακωτός φόρος που παρακρατείται απευθείας από τον εργοδότη κατά την καταβολή.
Δικαιούμαι αποζημίωση αν παραιτηθώ μόνος μου;
Όχι. Η οικειοθελής αποχώρηση (παραίτηση) δεν γεννά δικαίωμα αποζημίωσης. Εξαίρεση υπάρχει μόνο σε συγκεκριμένες περιπτώσεις συνταξιοδότησης ή αν αποδειχθεί δικαστικά ότι η παραίτηση προκλήθηκε από μονομερή βλαπτική μεταβολή των όρων εργασίας από την πλευρά του εργοδότη.
Υπολογίζονται οι υπερωρίες στο ποσό της αποζημίωσης;
Ναι, εφόσον οι υπερωρίες ή τα διάφορα επιδόματα καταβάλλονταν σταθερά και τακτικά κάθε μήνα κατά το τελευταίο διάστημα πριν από την απόλυση. Σε αυτή την περίπτωση, θεωρούνται τακτικές αποδοχές και προστίθενται στον βασικό μισθό υπολογισμού.
