Τα νέα ποσοστά αναπηρίας που καθορίζουν οι υγειονομικές επιτροπές του ΚΕΠΑ διαμορφώνουν απευθείας το τελικό ποσό της σύνταξης αναπηρίας από τον e-ΕΦΚΑ, καθώς το ποσοστό ιατρικής αναπηρίας κλειδώνει το ύψος της εθνικής σύνταξης που θα λάβετε.
Με το ισχύον πλαίσιο, η αρχιτεκτονική υπολογισμού βασίζεται στον διαχωρισμό της σύνταξης σε δύο σκέλη: την εθνική σύνταξη και την ανταποδοτική σύνταξη. Ενώ η ανταποδοτική σύνταξη υπολογίζεται κανονικά βάσει των συντάξιμων αποδοχών και των ετών ασφάλισης, η εθνική σύνταξη επηρεάζεται άμεσα από το ποσοστό αναπηρίας που σας αποδίδει η υγειονομική επιτροπή.
Πώς υπολογίζεται το ποσό της σύνταξης αναπηρίας
Για να λάβετε σύνταξη αναπηρίας από κοινή νόσο, απαιτείται ελάχιστο ποσοστό αναπηρίας 50%. Το ποσοστό αυτό καθορίζει τη διαμόρφωση της εθνικής σύνταξης ως εξής:
| Ποσοστό Αναπηρίας (ΚΕΠΑ) | Ποσοστό Εθνικής Σύνταξης | Ποσό Εθνικής Σύνταξης (Μικτά) |
| 80% και άνω | 100% (Πλήρης) | 446,87 € |
| 67% έως 79,99% | 75% | 335,15 € |
| 50% έως 66,99% | 50% | 223,43 € |
(Σημείωση: Τα ποσά της εθνικής σύνταξης αναπροσαρμόζονται سنوياً. Στο ποσό αυτό προστίθεται το ποσό της ανταποδοτικής σύνταξης, το οποίο καταβάλλεται στο 100% ανεξαρτήτως του ποσοστού αναπηρίας).
Βασικές προϋποθέσεις ασφάλισης
Εκτός από την απόφαση των υγειονομικών επιτροπών, για τη θεμελίωση δικαιώματος συνταξιοδότησης απαιτείται η συνδρομή των ασφαλιστικών προϋποθέσεων. Συγκεκριμένα, ο ασφαλισμένος πρέπει να διαθέτει:
- 15 έτη ασφάλισης (4.500 ημέρες εργασίας) οποτεδήποτε.
- 5 έτη ασφάλισης (1.500 ημέρες εργασίας), εκ των οποίων τουλάχιστον 600 ημέρες μέσα στην τελευταία πενταετία πριν από την ημερομηνία επέλευσης της αναπηρίας.
- Ειδικές ρυθμίσεις ισχύουν για νέους ασφαλισμένους που δεν έχουν συμπληρώσει το 21ο έτος της ηλικίας τους.
Από την 1η Ιανουαρίου 2024, δεν απαιτείται πλέον η διακοπή της ασφαλιστέας εργασίας για την αρχική υποβολή της αίτησης συνταξιοδότησης λόγω αναπηρίας.
Δικαιολογητικά και διαδικασία υποβολής
Η διαδικασία ψηφιοποιήθηκε πλήρως μέσω της Εθνικής Πύλης Αναπηρίας. Τα απαραίτητα βήματα και δικαιολογητικά περιλαμβάνουν:
- Ηλεκτρονική αίτηση αξιολόγησης στην Εθνική Πύλη Αναπηρίας (απαιτούνται κωδικοί Taxisnet).
- Ατομικός Ηλεκτρονικός Φάκελος Αναπηρίας, ο οποίος συμπληρώνεται από τον θεράποντα ιατρό.
- Γνωμάτευση ΚΕΠΑ σε ισχύ που πιστοποιεί το ποσοστό και την ημερομηνία έναρξης της αναπηρίας.
- Ηλεκτρονική αίτηση συνταξιοδότησης στην πλατφόρμα του e-ΕΦΚΑ.
Συχνές ερωτήσεις
Τι συμβαίνει αν εργάζομαι ενώ λαμβάνω σύνταξη αναπηρίας;
Βάσει του ισχύοντος θεσμικού πλαισίου, οι συνταξιούχοι λόγω αναπηρίας μπορούν να εργάζονται χωρίς να περικόπτεται το ποσό της σύνταξής τους, ενώ καταβάλλουν τις προβλεπόμενες ασφαλιστικές εισφορές.
Μπορώ να κάνω προσφυγή αν διαφωνώ με το ποσοστό του ΚΕΠΑ;
Ναι, έχετε το δικαίωμα να υποβάλετε προσφυγή ενώπιον της Δευτεροβάθμιας Υγειονομικής Επιτροπής (ΔΥΕ) εντός των νόμιμων προθεσμιών από την κοινοποίηση της γνωμάτευσης.
Πότε ξεκινά η πληρωμή της σύνταξης;
Η καταβολή της σύνταξης άρχεται από την ημερομηνία που ορίζει η γνωμάτευση του ΚΕΠΑ ως έναρξη της αναπηρίας, εφόσον πληρούνται οι ασφαλιστικές προϋποθέσεις, γεγονός που μπορεί να δημιουργήσει και αναδρομικά ποσά.
