Το Επίδομα Κοινωνικής Αλληλεγγύης Ανασφάλιστων Υπερηλίκων από τον ΟΠΕΚΑ καταβάλλεται σε πολίτες που έχουν συμπληρώσει το 67ο έτος της ηλικίας τους, δεν λαμβάνουν σύνταξη από την Ελλάδα ή το εξωτερικό (ή λαμβάνουν σύνταξη μικρότερη από το ύψος του επιδόματος), διαμένουν μόνιμα και νόμιμα στην Ελλάδα για τουλάχιστον 15 έτη και πληρούν αυστηρά εισοδηματικά και περιουσιακά κριτήρια.
Η συγκεκριμένη παροχή λειτουργεί ως δίχτυ προστασίας για ηλικιωμένους συμπολίτες μας που δεν κατάφεραν να συμπληρώσουν τα απαραίτητα ένσημα για συνταξιοδότηση. Η πληρωμή πραγματοποιείται κάθε μήνα (την τελευταία εργάσιμη ημέρα), ενώ το ποσό της ενίσχυσης έχει αναπροσαρμοστεί ακολουθώντας τις αυξήσεις των συντάξεων.
Ποσά, εισοδηματικά όρια και περιουσιακά κριτήρια
Για να εγκριθεί η αίτηση στον ΟΠΕΚΑ, ελέγχονται το ατομικό και το οικογενειακό φορολογητέο εισόδημα του προηγούμενου έτους, καθώς και η αντικειμενική αξία της ακίνητης και κινητής περιουσίας του αιτούντος (και του/της συζύγου).
Στον παρακάτω πίνακα συγκεντρώνονται τα βασικά μεγέθη, τα κριτήρια διαμονής και τα οικονομικά όρια που ισχύουν για τη χορήγηση της παροχής.
| Κριτήριο / Παράμετρος | Τι ισχύει για τους δικαιούχους |
|---|---|
| Όριο ηλικίας | Συμπληρωμένο το 67ο έτος της ηλικίας |
| Ελάχιστος χρόνος διαμονής στην Ελλάδα | 15 έτη μόνιμης και νόμιμης διαμονής (μεταξύ 17ου και 67ου έτους) |
| Πλήρες μηνιαίο ποσό επιδόματος | Περίπου 409,13 € (για 35 έτη διαμονής στην Ελλάδα) |
| Αναλογικό ποσό (15 έως 34 έτη διαμονής) | Μειώνεται κατά 1/35 για κάθε έτος που υπολείπεται των 35 ετών |
| Ετήσιο ατομικό εισόδημα (όριο) | Έως 4.320 € |
| Ετήσιο οικογενειακό εισόδημα (όριο) | Έως 8.640 € (για έγγαμους ή μέρη συμφώνου συμβίωσης) |
| Ακίνητη περιουσία (ΕΝΦΙΑ) | Έως 90.000 € συνολική φορολογητέα αξία |
| Κινητή περιουσία (καταθέσεις, οχήματα) | Έως 6.000 € τεκμαρτή αντικειμενική αξία |
Αναλυτικές προϋποθέσεις για την έγκριση της αίτησης
Εκτός από τα οικονομικά στοιχεία, οι υπηρεσίες του ΟΠΕΚΑ διασταυρώνουν συγκεκριμένες προϋποθέσεις πριν προχωρήσουν στην έκδοση εγκριτικής απόφασης:
- Μη λήψη σύνταξης: Ο αιτών δεν πρέπει να εισπράττει σύνταξη από οποιονδήποτε ασφαλιστικό φορέα της Ελλάδας ή του εξωτερικού, ούτε ασφαλιστική παροχή μεγαλύτερη από το πλήρες ποσό του επιδόματος. Εάν λαμβάνει μικρότερη σύνταξη, δικαιούται τη διαφορά μέχρι το ύψος του επιδόματος υπερηλίκων.
- Προϋπόθεση συζύγου: Στην περίπτωση έγγαμων, δεν πρέπει ο/η σύζυγος να λαμβάνει σύνταξη από οποιαδήποτε πηγή μεγαλύτερη από το πλήρες ποσό του επιδόματος κοινωνικής αλληλεγγύης.
- Υποχρέωση παραμονής στη χώρα: Ο δικαιούχος οφείλει να διαμένει μόνιμα στην Ελλάδα. Αν απουσιάσει στο εξωτερικό για διάστημα μεγαλύτερο των 3 μηνών ετησίως, η καταβολή του επιδόματος αναστέλλεται.
- Εξαιρέσεις από τον υπολογισμό εισοδήματος: Στα εισοδηματικά όρια δεν προσμετρώνται τα προνοιακά επιδόματα αναπηρίας του ΟΠΕΚΑ, το επίδομα θέρμανσης, η διατροφή που καταβάλλεται σε ανήλικο τέκνο και το επίδομα ανεργίας.
Πώς υποβάλλεται η αίτηση και ποια δικαιολογητικά απαιτούνται
Η διαδικασία υποβολής της αίτησης γίνεται ηλεκτρονικά μέσω της ειδικής πλατφόρμας του ΟΠΕΚΑ (ή μέσω των Κέντρων Κοινότητας των Δήμων) με τη χρήση των προσωπικών κωδικών Taxisnet.
Για να ολοκληρωθεί ο έλεγχος του φακέλου, απαιτούνται τα εξής βασικά δικαιολογητικά:
- Δελτίο αστυνομικής ταυτότητας ή διαβατήριο (και άδεια διαμονής σε ισχύ για πολίτες τρίτων χωρών ή ομογενείς).
- Πιστοποιητικό οικογενειακής κατάστασης (αντλείται αυτεπάγγελτα μέσω διαλειτουργικότητας, εκτός αν πρόκειται για αλλοδαπούς).
- Βεβαιώσεις ασφαλιστικών φορέων (e-ΕΦΚΑ ή φορέων εξωτερικού) από τις οποίες να προκύπτει ότι ο αιτών δεν δικαιούται σύνταξη ή το ακριβές ποσό σύνταξης που λαμβάνει.
- Αποδεικτικά μόνιμης διαμονής στην Ελλάδα για τα απαιτούμενα έτη (εκκαθαριστικά εφορίας Ε1, μισθωτήρια συμβόλαια, λογαριασμοί ΔΕΚΟ ή βεβαιώσεις δημοτικής αρχής).
- Αριθμός τραπεζικού λογαριασμού (IBAN) στον οποίο ο δικαιούχος εμφανίζεται ως πρώτος δικαιούχος.
Τι ισχύει για την ιατροφαρμακευτική περίθαλψη των δικαιούχων
Όσοι εγκρίνονται για το Επίδομα Κοινωνικής Αλληλεγγύης Ανασφάλιστων Υπερηλίκων αποκτούν αυτόματα πλήρη ιατροφαρμακευτική και νοσοκομειακή περίθαλψη στις δημόσιες δομές υγείας (ΕΟΠΥΥ / ΕΣΥ) με τη χρήση του ΑΜΚΑ τους, χωρίς καμία επιβάρυνση ασφαλιστικών εισφορών.
Συχνές Ερωτήσεις
Αν παίρνω μια μικρή σύνταξη 200 ευρώ από το εξωτερικό ή τον ΟΓΑ, δικαιούμαι το επίδομα; Ναι. Εφόσον πληροίτε τα ηλικιακά, εισοδηματικά και περιουσιακά κριτήρια, ο ΟΠΕΚΑ θα σας καταβάλλει το ποσό της διαφοράς μεταξύ της σύνταξης που παίρνετε (200 €) και του ποσού του επιδόματος υπερηλίκων που δικαιούστε βάσει των ετών διαμονής σας στην Ελλάδα.
Πότε ξεκινά η πληρωμή των χρημάτων μετά την αίτηση; Η καταβολή του επιδόματος ξεκινά από την 1η ημέρα του επόμενου μήνα από εκείνον κατά τον οποίο υποβλήθηκε οριστικά η αίτηση, εφόσον εγκριθεί ο φάκελος. Τα χρήματα για τους μήνες που μεσολάβησαν μέχρι την έκδοση της απόφασης καταβάλλονται αναδρομικά.
Τι γίνεται αν ένας δικαιούχος φιλοξενείται σε Μονάδα Φροντίδας Ηλικιωμένων; Οι υπερήλικες που φιλοξενούνται σε δημόσιες ή ιδιωτικές Μονάδες Φροντίδας Ηλικιωμένων (γηροκομεία) ή χρονίως πασχόντων δικαιούνται κανονικά το επίδομα, αρκεί να πληρούν τις γενικές προϋποθέσεις του νόμου.
