Η υποχρεωτική καταγραφή της υπερεργασίας και των υπερωριών στην Ψηφιακή Κάρτα Εργασίας, σε συνδυασμό με τα έκτακτα μέτρα προστασίας για τον καλοκαιρινό καύσωνα, καθορίζει το πλαίσιο λειτουργίας των επιχειρήσεων για το φετινό καλοκαίρι του 2026. Η αυστηρή τήρηση του ωραρίου και η άμεση δήλωση των υπερωριών στο σύστημα ΕΡΓΑΝΗ ΙΙ αποτελούν το “κλειδί” για την αποφυγή τσουχτερών προστίμων, ειδικά τις ημέρες που ο υδράργυρος χτυπάει κόκκινο και ενεργοποιούνται οι ειδικές ρυθμίσεις του Υπουργείου Εργασίας.
Πώς δηλώνονται οι υπερωρίες στην Ψηφιακή Κάρτα
Η διαδικασία απαιτεί προσοχή από τους εργοδότες, καθώς η Ψηφιακή Κάρτα Εργασίας απεικονίζει σε πραγματικό χρόνο την πραγματική έναρξη και λήξη της απασχόλησης.
- Προδήλωση στο ΕΡΓΑΝΗ ΙΙ: Κάθε ώρα υπερεργασίας ή νόμιμης υπερωρίας πρέπει να καταχωρείται στο σύστημα πριν από την έναρξη της πραγματοποίησής της.
- Χτύπημα κάρτας: Ο εργαζόμενος “χτυπά” την κάρτα του κατά την πραγματική αποχώρησή του, η οποία πρέπει να συμπίπτει με τη λήξη της δηλωμένης υπερωρίας.
- Απόκλιση σήμανσης: Αν διαπιστωθεί εργασία χωρίς την αντίστοιχη προδήλωση, επιβάλλεται πρόστιμο που ανέρχεται σε 3.000 ευρώ ανά εργαζόμενο.
Τα έκτακτα μέτρα για τον καύσωνα και το ωράριο
Όταν η Εθνική Μετεωρολογική Υπηρεσία (ΕΜΥ) προβλέπει θερμοκρασίες άνω των 40°C, τίθενται σε ισχύ συγκεκριμένα μέτρα. Τα μέτρα αυτά επηρεάζουν άμεσα την οργάνωση του χρόνου εργασίας και, κατά συνέπεια, τις καταγραφές στην Ψηφιακή Κάρτα.
Για τις ημέρες έντονου θερμικού φορτίου, ισχύουν τα εξής:
- Υποχρεωτική παύση εργασιών: Από τις 12:00 έως τις 17:00 απαγορεύεται κάθε χειρωνακτική εργασία σε εξωτερικούς χώρους (π.χ. εργοτάξια, διανομές, real estate).
- Τηλεργασία: Εφαρμόζεται υποχρεωτικά για εργαζόμενους γραφείου που ανήκουν σε ομάδες υψηλού κινδύνου.
- Αναδιοργάνωση ωραρίου: Επιτρέπεται η μετατόπιση των ωρών εργασίας νωρίτερα το πρωί ή αργότερα το απόγευμα, με την ανάλογη τροποποίηση της δήλωσης στο ΕΡΓΑΝΗ ΙΙ.
Όρια απασχόλησης και αμοιβές υπερωριών
Το νομικό πλαίσιο ορίζει με σαφήνεια τα ανώτατα όρια και τις προσαυξήσεις που πρέπει να αποτυπώνονται στις μισθοδοτικές καταστάσεις σε συμφωνία με τα δεδομένα της κάρτας.
| Τύπος απασχόλησης | Χρονικό όριο | Προσαύξηση ωρομισθίου |
| Υπερεργασία (41η έως 45η ώρα σε 5θήμερο, 41η έως 48η σε 6ήμερο) | Έως 5 ή 8 ώρες την εβδομάδα | 20% |
| Νόμιμη Υπερωρία | Έως 3 ώρες την ημέρα / 150 ώρες το έτος | 40% |
| Παράνομη Υπερωρία (χωρίς προδήλωση ή καθ’ υπέρβαση ορίων) | Κάθε ώρα πέραν των νόμιμων ορίων | 120% |
Συχνές ερωτήσεις
Τι γίνεται με την Ψηφιακή Κάρτα αν η επιχείρηση κλείσει νωρίτερα λόγω καύσωνα;
Ο εργοδότης οφείλει να δηλώσει τη διακοπή της εργασίας στο ΕΡΓΑΝΗ ΙΙ. Οι εργαζόμενοι θα “χτυπήσουν” την κάρτα τους κατά την πρόωρη αποχώρησή τους. Η χαμένη ώρα δεν θεωρείται υπερωρία για τις επόμενες ημέρες, εκτός αν συμφωνηθεί συμψηφισμός βάσει της νομοθεσίας.
Πώς αποδεικνύεται η υπερωρία σε περίπτωση τεχνικού προβλήματος της κάρτας;
Αν το σύστημα της Ψηφιακής Κάρτας τεθεί εκτός λειτουργίας, ο εργοδότης υποχρεούται να στείλει άμεσα γραπτή ή ηλεκτρονική ειδοποίηση στην Επιθεώρηση Εργασίας και να τηρήσει χειρόγραφο αρχείο μέχρι την αποκατάσταση της βλάβης.
Μπορεί ο εργοδότης να ζητήσει υπερωρία σε εξωτερικό χώρο κατά τις ώρες του καύσωνα;
Όχι, η πραγματοποίηση υπερωριών σε εξωτερικούς χώρους κατά τις ώρες αιχμής του καύσωνα (12:00 – 17:00) απαγορεύεται ρητά για τις χειρωνακτικές εργασίες. Οποιαδήποτε τέτοια καταγραφή στην Ψηφιακή Κάρτα αποτελεί αυτόματα αποδεικτικό στοιχείο παράβασης για τους ελεγκτές της Επιθεώρησης Εργασίας.
