Ο χρόνος των 15 λεπτών που απαιτείται για την προετοιμασία των καταστημάτων super market πριν ανοίξουν οι πόρτες για τους καταναλωτές θεωρείται από τον νόμο κανονικός χρόνος εργασίας και πρέπει υποχρεωτικά να καταγράφεται στην Ψηφιακή Κάρτα Εργασίας, επιφέροντας τσουχτερά πρόστιμα στις αλυσίδες που αναγκάζουν το προσωπικό να χτυπά κάρτα ακριβώς στην ώρα έναρξης της βάρδιας ενώ βρίσκεται ήδη στο πόστο του. Η αυστηρή διευκρίνιση του Υπουργείου Εργασίας και της Επιθεώρησης Εργασίας βάζει τέλος στην γκρίζα ζώνη των «απλήρωτων τετάρτων», ξεκαθαρίζοντας ότι οποιαδήποτε παρουσία στην επιχείρηση για προετοιμασία ταμείου, παραλαβή εμπορευμάτων ή οργάνωση ραφιών αποτελεί δεδουλευμένο χρόνο.
Αν εργάζεστε σε οργανωμένο λιανεμπόριο τροφίμων, η σωστή χρήση της κάρτας κατά την πρωινή προσέλευση αποτελεί το πιο κρίσιμο σημείο για τη διασφάλιση των δικαιωμάτων σας.
Τι ορίζει η νομοθεσία για το 15λεπτο προετοιμασίας
Η Ψηφιακή Κάρτα Εργασίας καταγράφει τον πραγματικό χρόνο κατά τον οποίο ο εργαζόμενος βρίσκεται στη διάθεση του εργοδότη. Πολλές επιχειρήσεις εφάρμοζαν την πρακτική να ζητούν από τους υπαλλήλους να προσέρχονται νωρίτερα για να είναι όλα έτοιμα στο άνοιγμα, αλλά το «χτύπημα» της εισόδου να γίνεται με την επίσημη έναρξη του ωραρίου.
Με το ισχύον πλαίσιο, ο εργαζόμενος οφείλει να χρησιμοποιεί την κάρτα του ακριβώς τη στιγμή που εισέρχεται στον εργασιακό χώρο για να αναλάβει υπηρεσία. Αν αυτό συμβαίνει 15 λεπτά πριν από το άνοιγμα του καταστήματος, ο χρόνος αυτός προσμετράται στο ημερήσιο ωράριο. Σε περίπτωση που με αυτά τα 15 λεπτά υπάρξει υπέρβαση του θεσμοθετημένου ωραρίου, η επιχείρηση υποχρεούται να τα καταβάλει ως υπερωριακή απασχόληση.
Οι κυρώσεις και τα πρόστιμα για τις αποκλίσεις
Οι έλεγχοι της Επιθεώρησης Εργασίας στα super market είναι συνεχείς και οι διασταυρώσεις γίνονται σε πραγματικό χρόνο με τα στοιχεία που διαβιβάζονται στο σύστημα ΕΡΓΑΝΗ ΙΙ.
| Παράβαση σχετικά με την Ψηφιακή Κάρτα | Διοικητικό πρόστιμο ανά εργαζόμενο |
| Απόκλιση σήμανσης (εργασία χωρίς χτύπημα κάρτας) | 3.000 ευρώ |
| Μη ενεργοποίηση της Ψηφιακής Κάρτας από την επιχείρηση | 10.500 ευρώ |
| Υπερωρία που δεν καταγράφηκε στην κάρτα | Βάσει κλίμακας μεγέθους επιχείρησης και βαθμού υπαιτιότητας |
| Παρεμπόδιση χρήσης της κάρτας από τον εργοδότη | 10.500 ευρώ |
Υποχρεώσεις εργοδοτών και εργαζομένων: Λίστα ελέγχου
Για να μην βρεθεί εκτεθειμένη η επιχείρηση αλλά και για να μην χάνει ο εργαζόμενος τα δεδουλευμένα του, πρέπει να τηρούνται πιστά οι παρακάτω προϋποθέσεις:
- Το χτύπημα της κάρτας κατά την είσοδο (Check-in) γίνεται αμέσως μόλις ο εργαζόμενος περάσει την πόρτα του καταστήματος και πριν φορέσει τη στολή εργασίας ή αναλάβει πόστο.
- Το χτύπημα κατά την αποχώρηση (Check-out) πραγματοποιείται αφού ολοκληρωθεί κάθε διαδικασία κλεισίματος και καταμέτρησης ταμείου.
- Οποιαδήποτε τροποποίηση ωραρίου ή έκτακτη αλλαγή βάρδιας λόγω αναγκών προετοιμασίας πρέπει να δηλώνεται προγενέστερα στο ΕΡΓΑΝΗ.
- Η επιχείρηση δεν επιτρέπεται να ασκεί καμία άμεση ή έμμεση πίεση για καθυστέρηση στο χτύπημα της κάρτας εισόδου.
Συχνές ερωτήσεις
Τι γίνεται αν το σύστημα της κάρτας κολλήσει κατά την πρωινή προσέλευση;
Σε περίπτωση τεχνικού προβλήματος ή διακοπής ρεύματος/διαδικτύου, ο εργοδότης είναι υποχρεωμένος να καταγράψει το γεγονός στο ειδικό βιβλίο χειρόγραφης καταχώρησης και να υποβάλει χειροκίνητη δήλωση στο ΕΡΓΑΝΗ μόλις αποκατασταθεί η βλάβη, αναγράφοντας την πραγματική ώρα που προσήλθε ο υπάλληλος για την προετοιμασία.
Μπορεί ο διευθυντής να μου ζητήσει να διορθώσω την ώρα αν χτύπησα κάρτα 15 λεπτά νωρίτερα;
Όχι, οποιαδήποτε παρέμβαση ή απαίτηση για αλλαγή της πραγματικής ώρας σήμανσης είναι παράνομη. Η Ψηφιακή Κάρτας Εργασίας αποτυπώνει την πραγματικότητα και ο διευθυντής δεν έχει το δικαίωμα να ζητήσει «διορθώσεις» που αλλοιώνουν τον χρόνο παρουσίας σας.
Αν η προετοιμασία διαρκεί λιγότερο, π.χ. 5 ή 10 λεπτά, πρέπει πάλι να χτυπήσω κάρτα;
Ναι, δεν υπάρχει ελάχιστο χρονικό όριο. Είτε πρόκειται για 5 λεπτά είτε για 20, η κάρτα πρέπει να χτυπάει κατά την πραγματική είσοδο και έξοδο. Το σύστημα αθροίζει τα λεπτά αυτά σε μηνιαία βάση και αν προκύπτει πρόσθετος χρόνος εργασίας, αυτός αμείβεται κανονικά.
