Το καθεστώς ασφάλισης των ασκουμένων δικηγόρων και μηχανικών το 2026 καθορίζεται από συγκεκριμένες εισφορές και υποχρεώσεις υπαγωγής στον e-ΕΦΚΑ, οι οποίες διαφοροποιούνται σημαντικά από εκείνες των πλήρως επαγγελματιών μελών του Δικηγορικού Συλλόγου ή του ΤΕΕ. Αν ξεκινάτε τώρα την πρακτική σας άσκηση, η κάλυψή σας για υγειονομική περίθαλψη και ο υπολογισμός των εισφορών σας ακολουθούν ένα προνομιακό πλαίσιο, προκειμένου να διευκολυνθεί η είσοδός σας στην αγορά εργασίας.
Οι εισφορές και οι κατηγορίες ασφάλισης για το 2026
Η ασφαλιστική κάλυψη κατά τη διάρκεια της άσκησης επικεντρώνεται κυρίως στον κλάδο υγείας και στον κίνδυνο ατυχήματος, με τις εισφορές να διαμορφώνονται σε σταθερά μηνιαία ποσά.
| Ιδιότητα Ασκουμένου | Κλάδοι Ασφάλισης | Μηνιαία Εισφορά (2026) | Υπόχρεος Καταβολής |
| Ασκούμενοι Δικηγόροι | Μόνο Κλάδος Υγείας (Παροχές) | Σταθερό ποσό (Πρώτη Κατηγορία) | Ο ίδιος ο ασκούμενος (ή ο φορέας απασχόλησης) |
| Ασκούμενοι Μηχανικοί | Υγεία & Κίνδυνος Ατυχήματος | Μειωμένη εισφορά νέων ασφαλισμένων | Ο ίδιος ο ασκούμενος (βάσει εγγραφής στο ΤΕΕ) |
| Άσκηση μέσω ΔΥΠΑ/ΕΣΠΑ | Πλήρης (Υγεία & Σύνταξη αναλογικά) | Καλύπτεται από το πρόγραμμα | Ο φορέας υλοποίησης / επιδότησης |
Σημείωση: Οι ασκούμενοι δικηγόροι που πραγματοποιούν την άσκησή τους σε δικαστήρια ή δημόσιους φορείς με επιδοτούμενα προγράμματα, βλέπουν τις ασφαλιστικές τους εισφορές να παρακρατούνται απευθείας από την αντιμισθία τους.
Τι ισχύει αναλυτικά για τους ασκούμενους δικηγόρους
Η ασφάλιση των ασκουμένων δικηγόρων ξεκινά με την εγγραφή τους στα ειδικά βιβλία του οικείου Δικηγορικού Συλλόγου και διέπεται από τους εξής κανόνες:
- Υπαγωγή στον κλάδο υγείας: Η ασφάλιση είναι υποχρεωτική για τον κλάδο παροχών ασθένειας (σε χρήμα και σε είδος) του πρώην ΕΤΑΑ-ΤΑΝ.
- Απαλλαγή από τον κλάδο σύνταξης: Κατά τη διάρκεια της 18μηνης άσκησης, δεν υπάρχει υποχρέωση καταβολής εισφορών για κύρια και επικουρική σύνταξη, εκτός αν ο ασκούμενος το επιλέξει προαιρετικά για να προσμετρηθεί ο χρόνος αυτός.
- Διαγραφή από έμμεσα μέλη: Με την έναρξη της άσκησης, ο υποψήφιος δικηγόρος αποκτά αυτόνομη ασφαλιστική ικανότητα και παύει να εμφανίζεται ως προστατευόμενο μέλος (έμμεση ασφάλιση) στο ασφαλιστικό βιβλιάριο των γονέων του.
Τι ισχύει αναλυτικά για τους ασκούμενους μηχανικούς
Για τους απόφοιτους πολυτεχνικών σχολών, το τοπίο διαφοροποιείται καθώς η ιδιότητα του ασκουμένου συνδέεται συχνά με την προετοιμασία για τις εξετάσεις άδειας ασκήσεως επαγγέλματος του ΤΕΕ.
- Εγγραφή στο ΤΣΜΕΔΕ: Η υποχρέωση ασφάλισης γεννάται αμέσως με την εγγραφή στο Τεχνικό Επιμελητήριο και την απόκτηση της ιδιότητας του μέλους, ακόμη και αν δεν έχει ξεκινήσει η κανονική επαγγελματική δραστηριότητα.
- Ειδική μεταχείριση πενταετίας: Οι νέοι μηχανικοί για τα πρώτα πέντε έτη από την εγγραφή τους υπάγονται σε ειδική, χαμηλότερη ασφαλιστική κατηγορία, περιορίζοντας το οικονομικό βάρος στα πρώτα βήματα της καριέρας τους.
- Δελτίο Παροχής Υπηρεσιών: Αν κατά την άσκηση ο μηχανικός απασχολείται σε τεχνικό γραφείο με “μπλοκάκι”, εφαρμόζονται οι διατάξεις για τους εργαζόμενους με έως δύο εργοδότες (άρθρο 39), όπου μέρος των εισφορών καλύπτεται υποχρεωτικά από τον εργοδότη.
Συχνές ερωτήσεις
Πότε ξεκινά επίσημα η ασφαλιστική κάλυψη της άσκησης;
Η ασφαλιστική κάλυψη ξεκινά αναδρομικά από την ημερομηνία έκδοσης της απόφασης εγγραφής του υποψηφίου στα μητρώα του οικείου επιστημονικού συλλόγου (Δικηγορικός Σύλλογος ή ΤΕΕ) και όχι από την ημέρα που θα βρει γραφείο για να εργαστεί.
Τι συμβαίνει με την ασφάλιση αν η άσκηση παραταθεί πέρα από τους 18 μήνες;
Εάν η άσκηση των δικηγόρων παραταθεί πέρα από το νόμιμο 18μηνο (π.χ. λόγω καθυστέρησης των εξετάσεων), το καθεστώς της μειωμένης ασφάλισης κλάδου υγείας διατηρείται μέχρι την ημερομηνία διεξαγωγής του επόμενου διαγωνισμού και την επίσημη ορκωμοσία.
Δικαιούνται οι ασκούμενοι επίδομα μητρότητας ή ασθενείας;
Ναι. Εφόσον καταβάλλονται κανονικά οι εισφορές για τον κλάδο υγείας, οι ασκούμενες δικηγόροι και μηχανικοί δικαιούνται τις παροχές σε χρήμα του e-ΕΦΚΑ, όπως είναι το επίδομα κυοφορίας και λοχείας, καθώς και το επίδομα εργατικού ατυχήματος.
