Αν κατά τη διάρκεια της συνέντευξης μια εταιρεία σάς προτείνει αποδοχές χαμηλότερες από το κατώτατο όριο μισθού που η ίδια είχε δημοσιεύσει στην αγγελία της, έχετε το δικαίωμα να αρνηθείτε τη λήψη χαμηλότερης αμοιβής, να επικαλεστείτε την ευρωπαϊκή οδηγία για τη διαφάνεια των αμοιβών και να ζητήσετε εγγράφως γραπτή αιτιολόγηση. Αυτή η πρακτική, η οποία χρησιμοποιείται συχνά ως παγίδα για τη μείωση του κόστους εργασίας στην Ελλάδα, έρχεται πλέον αντιμέτωπη με ένα αυστηρότερο θεσμικό πλαίσιο που προστατεύει τους υποψηφίους από το λεγόμενο «δόλωμα» των εικονικών μισθών.
Πώς να αντιδράσετε στην παγίδα του χαμηλότερου μισθού
Η πρώτη κίνηση όταν βρεθείτε μπροστά σε μια τέτοια πρόταση είναι η ψύχραιμη αλλά σταθερή στάση. Δεν πρέπει να δεχτείτε την προφορική δικαιολογία ότι «το χαμηλό ποσό αφορά την περίοδο δοκιμής», καθώς αυτό αποτελεί συχνά τέχνασμα.
Ζητήστε αμέσως να αποσταλεί η προσφορά εργασίας (job offer) μέσω email, ώστε να έχετε γραπτή απόδειξη της απόκλισης από την αρχική αγγελία. Αναφέρετε ευγενικά ότι ο προγραμματισμός σας έγινε με βάση το κατώτατο όριο που η ίδια η επιχείρηση όρισε ως ελάχιστο αποδεκτό για τη συγκεκριμένη θέση εργασίας.
Τα όρια των μισθών και οι νόμιμες κυρώσεις
Με βάση το ισχύον πλαίσιο και τις επερχόμενες οδηγίες για τη μισθολογική διαφάνεια, οι εταιρείες αντιμετωπίζουν συνέπειες αν χρησιμοποιούν παραπλανητικές αγγελίες.
| Κατάσταση / Παράβαση | Τι ισχύει στην αγορά εργασίας | Συνέπεια / Δικαίωμα εργαζομένου |
| Απόκλιση από την αγγελία | Προσφορά μισθού κάτω από το δηλωμένο όριο. | Δικαίωμα για καταγγελία στην Επιθεώρηση Εργασίας για παραπλανητική πρακτική. |
| Μισθός κάτω από τον γενικό κατώτατο | Προσφορά μικρότερη από τον επίσημο κατώτατο μισθό της χώρας. | Άκυρη σύμβαση, επιβολή προστίμου κατάχρησης δικαιώματος. |
| Άρνηση ενημέρωσης | Απόκρυψη του μισθολογικού εύρους κατά τη συνέντευξη. | Παραβίαση της δικαστικής προστασίας για τη διαφάνεια των αμοιβών. |
Οι κινήσεις-κλειδιά για τη διασφάλισή σας
Για να αντιμετωπίσετε αποτελεσματικά την εργοδοτική αυθαιρεσία κατά τη διαδικασία της πρόσληψης, ακολουθήστε τα παρακάτω βήματα:
- Κρατήστε αρχείο ή screenshot της αγγελίας, καθώς πολλές εταιρείες τις διαγράφουν ή τις τροποποιούν μόλις ξεκινήσουν οι συνεντεύξεις.
- Ζητήστε να μάθετε αν στο χαμηλότερο ποσό περιλαμβάνονται έξτρα παροχές (π.χ. bonus, εταιρικό αυτοκίνητο, ιδιωτική ασφάλιση) που ίσως ισοσταθμίζουν τη διαφορά, αν και αυτό δεν νομιμοποιεί την παραπλάνηση.
- Ελέγξτε αν για τη συγκεκριμένη ειδικότητα είναι σε ισχύ κάποια Κλαδική Συλλογική Σύμβαση Εργασίας, η οποία ορίζει υποχρεωτικά υψηλότερα κατώτατα όρια από αυτά της αγγελίας.
Συχνές ερωτήσεις
Είναι νόμιμο να μου προσφέρουν λιγότερα χρήματα επειδή δεν έχω προϋπηρεσία, ενώ η αγγελία είχε συγκεκριμένο εύρος;
Όχι, αν η αγγελία δεν ξεχώριζε ρητά το μισθολογικό εύρος ανάλογα με τα έτη εμπειρίας (π.χ. junior/senior), η εταιρεία δεσμεύεται ηθικά και νομικά από το κατώτατο όριο που δημοσίευσε για τη συγκεκριμένη θέση. Η έλλειψη εμπειρίας δεν αποτελεί δικαιολογία για παραπλάνηση του υποψηφίου.
Μπορώ να κάνω επώνυμη καταγγελία αν διαπιστώσω ότι η αγγελία ήταν ψεύτικη;
Ναι, μπορείτε να υποβάλετε αναφορά στην Επιθεώρηση Εργασίας (ΣΕΠΕ) προσκομίζοντας την αρχική αγγελία και το γραπτό job offer ή την αλληλογραφία που αποδεικνύει την αλλαγή των όρων. Η χρήση παραπλανητικών στοιχείων για την προσέλκυση προσωπικού ελέγχεται ως αθέμιτη πρακτική.
Τι είναι η ευρωπαϊκή οδηγία για τη διαφάνεια των αμοιβών;
Πρόκειται για ένα αυστηρό ευρωπαϊκό πλαίσιο που υποχρεώνει τους εργοδότες να παρέχουν πληροφορίες για το αρχικό επίπεδο αμοιβής ή το σχετικό εύρος ήδη από τη δημοσίευση της θέσης εργασίας. Στόχος είναι να σταματήσει το φαινόμενο να μαθαίνουν οι εργαζόμενοι τον μισθό στο τέλος των συνεντεύξεων και μάλιστα σε χαμηλότερα επίπεδα από τα αναμενόμενα.
