Η άδεια άνευ αποδοχών που έχει λάβει ένας εργαζόμενος επηρεάζει άμεσα το τελικό ποσό της αποζημίωσης απόλυσης, καθώς το χρονικό διάστημα της απουσίας αυτής αφαιρείται αυτόματα από τον συνολικό χρόνο υπηρεσίας στον ίδιο εργοδότη. Η μείωση του χρόνου προϋπηρεσίας μπορεί να αλλάξει την κλίμακα των μηνιαίων μισθών που δικαιούται ο υπάλληλος, οδηγώντας σε μικρότερη αποζημίωση, καθώς η σύμβαση εργασίας κατά τη διάρκεια της άδειας τελεί σε κατάσταση «αναστολής».
Πώς η αναστολή της σύμβασης μειώνει τα έτη προϋπηρεσίας
Σύμφωνα με την ελληνική εργατική νομοθεσία, η άδεια άνευ αποδοχών αποτελεί μια συμφωνία όπου ο εργαζόμενος δεν παρέχει υπηρεσίες και ο εργοδότης δεν καταβάλλει μισθό ούτε ασφαλιστικές εισφορές. Αυτό έχει συγκεκριμένες επιπτώσεις στον υπολογισμό της αποζημίωσης:
- Αφαίρεση χρόνου: Αν ένας εργαζόμενος συμπλήρωσε 5 έτη στην επιχείρηση, αλλά το προηγούμενο διάστημα είχε λάβει 6 μήνες άδεια άνευ αποδοχών, ο πραγματικός χρόνος για τον υπολογισμό της αποζημίωσης περιορίζεται στα 4,5 έτη.
- Αλλαγή κλίμακας: Η αφαίρεση των μηνών αυτών μπορεί να στερήσει από τον εργαζόμενο τη συμπλήρωση ενός ολόκληρου έτους, το οποίο θα του εξασφάλιζε επιπλέον μισθό αποζημίωσης βάσει των προβλεπόμενων ορίων.
- Διατήρηση της ιδιότητας: Παρά τη μείωση του χρόνου, η λήψη της άδειας δεν διακόπτει τη συνέχεια της εργασιακής σχέσης· η προϋπηρεσία πριν και μετά την άδεια υπολογίζεται ενιαία.
Οι κλίμακες αποζημίωσης και ο αντίκτυπος των μηνών απουσίας
Το ύψος της αποζημίωσης για τους υπαλλήλους εξαρτάται από τα έτη πραγματικής υπηρεσίας. Ο παρακάτω πίνακας δείχνει πώς διαμορφώνονται οι μήνες αποζημίωσης (με προειδοποίηση ή χωρίς) και πώς μια μείωση στα έτη λόγω άδειας άνευ αποδοχών αλλάζει το αποτέλεσμα:
| Έτη Πραγματικής Υπηρεσίας (χωρίς την άδεια) | Αποζημίωση χωρίς Προειδοποίηση | Αποζημίωση με Προειδοποίηση |
| 1 έως 4 έτη | 2 μηνιαίοι μισθοί | 1 μηνιαίος μισθός |
| 4 έως 6 έτη | 3 μηνιαίοι μισθοί | 1,5 μηνιαίος μισθός |
| 6 έως 8 έτη | 4 μηνιαίοι μισθοί | 2 μηνιαίοι μισθοί |
| 8 έως 10 έτη | 5 μηνιαίοι μισθοί | 2,5 μηνιαίοι μισθοί |
Ποια στοιχεία του μισθού λαμβάνονται υπόψη
Ο υπολογισμός της αποζημίωσης γίνεται με βάση τις τακτικές αποδοχές του τελευταίου μήνα υπό καθεστώς πλήρους απασχόλησης. Η άδεια άνευ αποδοχών δεν μειώνει το ύψος του ονομαστικού μισθού, αλλά μόνο τον χρόνο της προϋπηρεσίας.
Στο ποσό της αποζημίωσης συνυπολογίζονται κανονικά:
- Ο βασικός μηνιαίος μισθός ή το ημερομίσθιο.
- Όλα τα σταθερά επιδόματα (π.χ. προϋπηρεσίας, τέκνων, θέσης).
- Η αναλογία των δώρων εορτών και του επιδόματος αδείας (προσαύξηση κατά το γνωστό συντελεστή 1/6.
Αν ο εργοδότης επιχειρήσει να υπολογίσει την αποζημίωση μειώνοντας τον μισθό βάσει των μηδενικών αποδοχών της περιόδου άδειας, η πράξη αυτή είναι παράνομη. Ο εργαζόμενος έχει δικαίωμα να προστύχει στην Επιθεώρηση Εργασίας ή να διεκδικήσει δικαστικά τη διαφορά του ποσού.
Συχνές ερωτήσεις
Αν η άδεια άνευ αποδοχών δόθηκε λόγω ασθένειας, αφαιρείται πάλι από την αποζημίωση;
Όχι, αν η απουσία οφείλεται σε βραχεία ασθένεια (εντός των νόμιμων ορίων ανάλογα με την προϋπηρεσία) ή σε άδεια μητρότητας/ανατροφής, ο χρόνος αυτός θεωρείται πλασματικός χρόνος εργασίας και προσμετράται κανονικά στην αποζημίωση απόλυσης.
Τι γίνεται αν απολυθώ κατά τη διάρκεια της άδειας άνευ αποδοχών;
Η απόλυση κατά τη διάρκεια της άδειας είναι έγκυρη, όμως η αποζημίωση θα υπολογιστεί με βάση τον μισθό που λαμβάνατε πριν από την έναρξη της άδειας και με τον χρόνο πραγματικής υπηρεσίας μέχρι την ημέρα που ξεκίνησε η αναστολή.
Επηρεάζει η άδεια άνευ αποδοχών το δικαίωμα για το επίδομα ανεργίας του ΔΥΠΑ;
Ναι, καθώς κατά τη διάρκεια της άδειας δεν κολλάνε ένσημα, ενδέχεται να μην συμπληρώνεται ο απαιτούμενος αριθμός ημερών ασφάλισης (ένσημα) που χρειάζονται για την έγκριση του επιδόματος ανεργίας μετά την απόλυση.
Η προειδοποίηση απόλυσης μπορεί να γίνει όσο είμαι σε άδεια άνευ αποδοχών;
Ναι, ο εργοδότης μπορεί να επιδώσει την προειδοποίηση απόλυσης κατά τη διάρκεια της άδειας, και ο χρόνος της προειδοποίησης θα τρέχει κανονικά, μειώνοντας το τελικό ποσό της αποζημίωσης στο μισό.
