Οι ημέρες ασφάλισης για τους εργαζόμενους σε αγροτικές εργασίες που αμείβονται με εργόσημο υπολογίζονται διαιρώντας τις συνολικές ετήσιες αμοιβές τους, αφού αφαιρεθεί η νόμιμη εργοδοτική εισφορά, με το ισχύον ημερομίσθιο του ανειδίκευτου εργάτη.
Αυτός ο ιδιαίτερος τρόπος υπολογισμού σημαίνει ότι τα ένσημα των εργατών γης δεν προκύπτουν από τις ημέρες φυσικής παρουσίας στο χωράφι, αλλά εξαρτώνται αποκλειστικά από το ύψος των χρημάτων που εισέπραξαν μέσω της εξαργύρωσης των εργοσήμων. Το πλαίσιο αυτό προσφέρει ευελιξία, αλλά απαιτεί προσοχή από την πλευρά του ασφαλισμένου, καθώς η ετήσια κατανομή των ενσήμων στον e-ΕΦΚΑ (πρώην ΟΓΑ) γίνεται στο τέλος του έτους.
Πώς διαμορφώνονται οι κρατήσεις και ο υπολογισμός των ενσήμων
Για κάθε εργόσημο που εκδίδεται, παρακρατείται αυτόματα ένα σταθερό ποσοστό για την ασφαλιστική κάλυψη του εργαζόμενου. Το ποσό αυτό καλύπτει τόσο την ιατροφαρμακευτική περίθαλψη όσο και τα συντάξιμα χρόνια.
Στον πίνακα που ακολουθεί αποτυπώνεται η οικονομική αρχιτεκτονική του εργοσήμου για τις αγροτικές εργασίες και ο μαθηματικός τύπος που καθορίζει τις ημέρες ασφάλισης:
| Χαρακτηριστικό / Κριτήριο | Ποσοστό / Ποσό | Τρόπος Εφαρμογής & Υπολογισμού |
| Ποσοστό ασφαλιστικής εισφοράς | 10% επί της ονομαστικής αξίας | Παρακρατείται αυτόματα κατά την εξαργύρωση στην τράπεζα ή στα ΕΛΤΑ |
| Καθαρό ποσό εργαζόμενου | 90% της ονομαστικής αξίας | Το καθαρό χρήμα που παίρνει ο εργάτης γης στο χέρι |
| Βάση υπολογισμού ενσήμων | Συνολικές καθαρές αμοιβές έτους | Το άθροισμα των καθαρών ποσών από όλα τα εργόσημα της χρονιάς |
| Ημερομίσθιο αναφοράς | Ίσο με το ημερομίσθιο ανειδίκευτου εργάτη | Το ποσό που χρησιμοποιείται ως διαιρέτης για την εύρεση των ενσήμων |
| Ανώτατο όριο ενσήμων | 300 ένσημα ανά ημερολογιακό έτος | Δεν μπορούν να μεταφερθούν επιπλέον ημέρες ασφάλισης στην επόμενη χρονιά |
Οι βασικές προϋποθέσεις για την εύρεση και κατοχύρωση των ενσήμων
Για να εμφανιστούν οι ημέρες ασφάλισης στον λογαριασμό του εργαζόμενου στον e-ΕΦΚΑ και να μην χαθεί κανένα μεροκάματο, πρέπει να πληρούνται ορισμένα SOS κριτήρια:
- Ορθή αναγραφή στοιχείων: Κατά την έκδοση του εργοσήμου από τον εργοδότη, ο ΑΜΚΑ και ο ΑΦΜ του εργαζόμενου πρέπει να αναγράφονται χωρίς κανένα λάθος.
- Εξαργύρωση εντός προθεσμίας: Το εργόσημο έχει διάρκεια ισχύος 5 μηνών από την ημερομηνία έκδοσής του. Αν περάσει αυτό το διάστημα, ακυρώνεται και η διαδικασία περιπλέκεται.
- Συγκέντρωση ελάχιστων αμοιβών: Για να κατοχυρωθεί ένα πλήρες έτος ασφάλισης (150 ημέρες για τον κλάδο του πρώην ΟΓΑ), οι συνολικές ετήσιες καθαρές αμοιβές πρέπει να καλύπτουν το απαιτούμενο ποσό με βάση τον διαιρέτη.
Η διαδικασία της ετήσιας εκκαθάρισης
Ο εργαζόμενος δεν βλέπει τα ένσημά του μήνα με τον μήνα. Ο e-ΕΦΚΑ συγκεντρώνει το σύνολο των εργοσήμων που εξαργυρώθηκαν στο όνομα του ασφαλισμένου κατά τη διάρκεια του έτους και πραγματοποιεί μια κεντρική εκκαθάριση το επόμενο έτος. Αν το αποτέλεσμα της διαίρεσης βγάλει, για παράδειγμα, 180 ημέρες ασφάλισης, αυτές πιστώνονται στον εργαζόμενο, προσφέροντάς του πλήρη ασφαλιστική ικανότητα.
Συχνές ερωτήσεις
Πώς μπορώ να εξαργυρώσω το εργόσημό μου;
Η εξαργύρωση γίνεται με την επίδειξη του εντύπου του εργοσήμου και της αστυνομικής ταυτότητας ή του διαβατηρίου του εργαζόμενου σε οποιοδήποτε τραπεζικό κατάστημα ή στα ΕΛΤΑ. Το 90% του ποσού κατατίθεται στον λογαριασμό σας ή δίνεται σε μετρητά και το 10% πηγαίνει στον ΕΦΚΑ.
Τι συμβαίνει αν οι αμοιβές μου αντιστοιχούν σε περισσότερα από 300 ένσημα το χρόνο;
Ο νόμος θέτει ανώτατο όριο τις 300 ημέρες ασφάλισης ανά έτος. Τα χρήματα από τα επιπλέον εργόσημα εισπράττονται κανονικά, όμως οι επιπλέον ημέρες ασφάλισης διαγράφονται και δεν μεταφέρονται στο επόμενο έτος, ούτε επιστρέφονται οι κρατήσεις.
Δικαιούνται οι εργάτες γης με εργόσημο δώρα εορτών ή επίδομα αδείας;
Όχι, οι αμοιβές με εργόσημο είναι ALL inclusive. Στην αξία του εργοσήμου περιλαμβάνεται ήδη η αναλογία για το δώρο Πάσχα, το δώρο Χριστουγέννων και το επίδομα αδείας, οπότε ο εργοδότης δεν έχει υποχρέωση να καταβάλει έξτρα ποσά τις αντίστοιχες περιόδους.
