Η ηλεκτρονική υποβολή της σχετικής δήλωσης μέσω της ειδικής πλατφόρμας του e-EFKA πριν από την έναρξη της απασχόλησης αποτελεί την υποχρεωτική διαδικασία για όλους τους εργαζόμενους συνταξιούχους, προκειμένου να είναι απόλυτα νόμιμοι και να αποφύγουν την επιβολή τσουχτερών διοικητικών προστίμων.
Με το νέο ασφαλιστικό καθεστώς να βρίσκεται σε πλήρη εφαρμογή, η εργασία των συνταξιούχων στην Ελλάδα δεν επιφέρει πλέον καμία περικοπή στο ποσό της κύριας ή της επικουρικής τους σύνταξης. Ωστόσο, η κατάργηση της ποινής του 30% συνοδεύεται από την υποχρέωση ψηφιακής δήλωσης της δραστηριότητας, καθώς η παράλειψή της εντοπίζεται αυτόματα μέσω των διασταυρώσεων με το σύστημα ΕΡΓΑΝΗ ΙΙ και την ΑΑΔΕ, επισύροντας βαριές οικονομικές κυρώσεις.
Τα 3 βήματα για τη σωστή δήλωση της απασχόλησης
1. Είσοδος στην ψηφιακή πλατφόρμα του e-EFKA
Η διαδικασία γίνεται αποκλειστικά ηλεκτρονικά, χωρίς να απαιτείται επίσκεψη σε υποκατάστημα του Ταμείου. Ο συνταξιούχος εισέρχεται στην ειδική πύλη e-efka.gov.gr χρησιμοποιώντας τους προσωπικούς του κωδικούς Taxisnet. Η πλατφόρμα αντλεί αυτόματα τον ΑΜΚΑ και τα προσωπικά στοιχεία του δικαιούχου, διευκολύνοντας τη συμπλήρωση της αίτησης.
2. Επιλογή του είδους της απασχόλησης
Ο συνταξιούχος οφείλει να δηλώσει με ακρίβεια τη μορφή της εργασίας του. Το σύστημα διαθέτει συγκεκριμένες επιλογές:
- Μισθωτή εργασία: Αφορά όσους προσλαμβάνονται στον ιδιωτικό ή δημόσιο τομέα.
- Μη μισθωτή απασχόληση: Αφορά ελεύθερους επαγγελματίες, αυτοαπασχολούμενους ή αγρότες με έναρξη στην εφορία.
- Αμειβόμενοι με εργόσημο: Ιδιαίτερη κατηγορία με ειδικές εξαιρέσεις (π.χ. αγροτικές εργασίες).
3. Χρονικός προσδιορισμός της έναρξης και λήξης
Η δήλωση πρέπει να υποβληθεί οπωσδήποτε πριν από την ανάληψη υπηρεσίας (για τους μισθωτούς) ή την ημερομηνία έναρξης εργασιών στην ΔΟΥ (για τους ελεύθερους επαγγελματίες). Στην ίδια πλατφόρμα, ο συνταξιούχος υποχρεούται να επανέλθει για να δηλώσει και τη λήξη της απασχόλησής του, ώστε να σταματήσει η παρακράτηση του πόρου υπέρ e-EFKA.
Οι κρατήσεις και οι οικονομικές κυρώσεις
Ενώ η σύνταξη καταβάλλεται στο 100%, η εργασία των συνταξιούχων υπόκειται σε έναν ειδικό πόρο υπέρ e-EFKA, ο οποίος υπολογίζεται ανάλογα με το είδος της απασχόλησης. Ο παρακάτω πίνακας αποτυπώνει τις οικονομικές υποχρεώσεις αλλά και το πρόστιμο-σοκ σε περίπτωση παράλειψης της δήλωσης:
| Κατηγορία εργασίας | Μηνιαία κράτηση / Εισφορά | Πρόστιμο για μη υποβολή δήλωσης |
| Μισθωτός συνταξιούχος | 10% επί των μικτών αποδοχών | 12 κύριες συντάξεις (επιστροφή) |
| Ελεύθερος επαγγελματίας | Προσαύξηση 50% στην ασφαλιστική κατηγορία | 12 κύριες συντάξεις (επιστροφή) |
| Αγρότης (πρώην ΟΓΑ) | Απαλλάσσεται υπό προϋποθέσεις | Μη εφαρμόσιμο αν ισχύει η εξαίρεση |
| Πολλαπλή απασχόληση | Κράτηση σε κάθε δραστηριότητα ξεχωριστά | 12 κύριες συντάξεις (επιστροφή) |
Πώς αξιοποιείται ο χρόνος της νέας ασφάλισης
Ένα από τα σημαντικότερα οφέλη του ισχύοντος πλαισίου είναι ότι οι εισφορές που καταβάλλει ο εργαζόμενος συνταξιούχος δεν πάνε χαμένες. Μετά τη διακοπή της απασχόλησής του:
- Ο χρόνος εργασίας αξιοποιείται για την προσαύξηση της σύνταξης.
- Ο συνταξιούχος δικαιούται να ζητήσει αναθεώρηση του ποσού της κύριας ή και της επικουρικής του σύνταξης, με βάση τα ποσοστά αναπλήρωσης που αντιστοιχούν στο επιπλέον διάστημα που εργάστηκε και τις εισφορές που πλήρωσε.
Συχνές ερωτήσεις
Ποιοι συνταξιούχοι εξαιρούνται εντελώς από την υποχρέωση δήλωσης και την καταβολή του πόρου;
Από τη δήλωση και την παρακράτηση του πόρου εξαιρούνται οι συνταξιούχοι του πρώην ΟΓΑ εφόσον ασκούν αγροτική δραστηριότητα, οι πολύτεκνοι των οποίων το ένα τουλάχιστον τέκνο είναι ανήλικο ή σπουδάζει, καθώς και όσοι λαμβάνουν σύνταξη λόγω αναπηρίας ή ψυχικής ασθένειας, για τους οποίους ισχύουν ειδικές προστατευτικές διατάξεις.
Τι γίνεται αν εργαστώ για λίγες ημέρες με σπαστή απασχόληση (π.χ. έξτρα σε εκδήλωση);
Ακόμη και για μία ημέρα εργασίας, η υποχρέωση δήλωσης στον e-EFKA παραμένει υποχρεωτική. Η πλατφόρμα επιτρέπει την υποβολή δηλώσεων για ορισμένο χρόνο. Αν ο εργοδότης σάς δηλώσει στο ΕΡΓΑΝΗ ΙΙ και εσείς δεν έχετε κάνει τη δική σας δήλωση στην πλατφόρμα των συνταξιούχων, το σύστημα θα καταγράψει την παράβαση.
Η παρακράτηση του 10% στους μισθωτούς γίνεται από τον μισθό μου ή την πληρώνει ο εργοδότης;
Ο ειδικός πόρος 10% επί των μικτών αποδοχών βαρύνει αποκλειστικά τον εργαζόμενο συνταξιούχο. Ο εργοδότης υποχρεούται να παρακρατά το ποσό αυτό κάθε μήνα μέσω της μισθοδοσίας και να το αποδίδει στον e-EFKA μαζί με τις υπόλοιπες τακτικές ασφαλιστικές εισφορές, οι οποίες καταβάλλονται κανονικά στο ακέραιο.
