Το «γκρίζο» τοπίο με την πρόωρη προσέλευση των εργαζομένων πριν από την επίσημη έναρξη της βάρδιας τους αποτελεί μία από τις μεγαλύτερες εστίες τριβής με τους εργοδότες, καθώς η Ψηφιακή Κάρτα Εργασίας καταγράφει μεν τα πάντα, αλλά πολλές επιχειρήσεις αρνούνται να αναγνωρίσουν αυτά τα λεπτά ως υπερωρία. Αν βρισκόμαστε αντιμέτωποι με μια τέτοια κατάσταση, το πρώτο πράγμα που πρέπει να γνωρίζουμε είναι ότι οποιοσδήποτε χρόνος παραμονής στη διάθεση του εργοδότη συνιστά εργασία και πρέπει να αμείβεται.
Το Υπουργείο Εργασίας έχει ξεκαθαρίσει το πλαίσιο, ωστόσο στην πράξη παρατηρούνται αυθαίρετες πρακτικές, όπως η απαίτηση των εταιρειών να χτυπούν οι εργαζόμενοι την κάρτα τους ακριβώς στην ώρα έναρξης του ωραρίου, ακόμα κι αν έχουν πιάσει δουλειά νωρίτερα.
Τι ισχύει με τα όρια ανοχής και την πρόωρη προσέλευση
Η νομοθεσία προβλέπει συγκεκριμένα όρια ανοχής (flexibility) για το χτύπημα της κάρτας, τα οποία όμως αφορούν αποκλειστικά τη διευκόλυνση της διαδικασίας (π.χ. ουρές στο ρολόι προσέλευσης) και όχι την παροχή απλήρωτης εργασίας.
| Κατάσταση | Χρονικό όριο | Πώς λογίζεται |
| Εντός ορίου ανοχής | Έως 15 λεπτά πριν/μετά | Θεωρείται δικαιολογημένη αποκλίση, εφόσον δεν παράγεται έργο. |
| Εκτός ορίου ανοχής | Πάνω από 15 λεπτά πριν | Καταγράφεται ως υπερεργασία ή υπερωρία και απαιτεί αμοιβή. |
| Προκαθορισμένη υπερωρία | Από το 1ο λεπτό | Πρέπει να έχει δηλωθεί εκ των προτέρων στο σύστημα ΕΡΓΑΝΗ ΙΙ. |
Τα βήματα αντίδρασης αν η επιχείρηση δεν αναγνωρίζει τα δεδουλευμένα
Αν ο εργοδότης αρνείται να αναγνωρίσει τα λεπτά ή τις ώρες της πρόωρης προσέλευσης, παρά την ψηφιακή καταγραφή, ο εργαζόμενος έχει συγκεκριμένα όπλα στη διάθεσή του:
- Διατήρηση προσωπικού αρχείου: Κρατάμε στιγμιότυπα (screenshots) από την εφαρμογή myErgani app όπου φαίνονται οι πραγματικές ώρες χτυπήματος της κάρτας.
- Γραπτή όχληση: Στέλνουμε γραπτό μήνυμα (email) στο λογιστήριο ή τη διεύθυνση προσωπικού, επισημαίνοντας την αναντιστοιχία ανάμεσα στις ώρες της κάρτας και την εκκαθάριση της μισθοδοσίας.
- Ανάληψη έργου με αποδείξεις: Φροντίζουμε να υπάρχουν ίχνη της εργασίας μας κατά την πρόωρη προσέλευση (π.χ. αποστολή email σε πελάτες, καταχωρήσεις στο σύστημα), ώστε να αποδεικνύεται ότι υπήρχε πραγματική απασχόληση και όχι απλή παραμονή στον χώρο.
- Καταγγελία στην Επιθεώρηση Εργασίας: Αν η επιχείρηση επιμένει στην άρνησή της, υποβάλλεται επώνυμη ή ανώνυμη καταγγελία στη ΣΕΠΕ (ψηφιακά ή τηλεφωνικά στο 1555).
Οι κυρώσεις για τους παραβάτες εργοδότες
Οι έλεγχοι της Επιθεώρησης Εργασίας έχουν ενταθεί και οι διασταυρώσεις γίνονται πλέον αυτόματα. Αν διαπιστωθεί ότι ένας εργαζόμενος βρισκόταν στη θέση εργασίας του χωρίς να του καταβάλλονται οι αντίστοιχες αποδοχές, οι κυρώσεις είναι αυστηρές:
- Διοικητικό πρόστιμο που ξεκινά από 3.000 ευρώ ανά εργαζόμενο, ανάλογα με το μέγεθος της επιχείρησης.
- Αναγκαστική καταβολή όλων των αναδρομικών ποσών που αφορούν τις απλήρωτες υπερωρίες, εντόκως.
- Αφαίρεση της έκπτωσης εισφορών ή άλλων ευεργετημάτων που μπορεί να απολαμβάνει η επιχείρηση μέσω προγραμμάτων ΔΥΠΑ.
Συχνές ερωτήσεις
Μπορεί ο εργοδότης να με υποχρεώσει να χτυπάω την κάρτα ακριβώς στην ώρα μου, ενώ έχω έρθει νωρίτερα για προετοιμασία;
Όχι, αυτό συνιστά παραποίηση στοιχείων της Ψηφιακής Κάρτας. Η προετοιμασία του χώρου εργασίας ή των συστημάτων αποτελεί χρόνο εργασίας και η κάρτα πρέπει να χτυπιέται κατά την πραγματική είσοδο.
Τι γίνεται αν χτυπήσω την κάρτα 20 λεπτά νωρίτερα επειδή έτσι με βολεύει το λεωφορείο;
Αν η πρόωρη προσέλευση γίνεται για προσωπικούς λόγους και δεν παρέχεται εργασία, η επιχείρηση μπορεί να ζητήσει γραπτή δήλωση ότι η παραμονή στον χώρο δεν αφορά εκτέλεση καθηκόντων. Αν όμως παράγεται έργο, ο εργοδότης υποχρεούται να το πληρώσει.
Πώς αποδεικνύεται η υπερωρία αν ο εργοδότης την σβήνει από το σύστημα;
Το σύστημα ΕΡΓΑΝΗ ΙΙ καταγράφει το ιστορικό των τροποποιήσεων. Οποιαδήποτε εκ των υστέρων διόρθωση από τον εργοδότη χτυπάει «καμπανάκι» στους ελεγκτικούς μηχανισμούς και απαιτεί σοβαρή αιτιολόγηση, αλλιώς θεωρείται παράβαση.
