Τα πρώτα τσουχτερά πρόστιμα για εικονικά εύρη αμοιβών στις αγγελίες εργασίας είναι πλέον γεγονός στην ελληνική αγορά, καθώς η Επιθεώρηση Εργασίας ξεκίνησε σαρωτικούς ελέγχους επιβάλλοντας κυρώσεις σε εταιρείες που χρησιμοποιούν παραπλανητικά στοιχεία για τον υποχρεωτικό μισθό.
Η νέα ευρωπαϊκή οδηγία για τη μισθολογική διαφάνεια, η οποία εφαρμόζεται αυστηρά, βάζει οριστικό τέλος στις ασαφείς εκφράσεις τύπου «ικανοποιητικό πακέτο αποδοχών» ή στα εξωπραγματικά μεγάλα εύρη (π.χ. «μισθός από 900 έως 3.500 ευρώ») που σκοπό έχουν μόνο να προσελκύσουν υποψηφίους. Οι εργοδοτικές πρακτικές που αποκλίνουν από την πραγματικότητα τιμωρούνται διοικητικά, με τους ελεγκτές να διασταυρώνουν τα στοιχεία των αγγελιών με τις πραγματικές συμβάσεις που κατατίθενται στο σύστημα ΕΡΓΑΝΗ ΙΙ.
Τα ποσά των προστίμων και τα κριτήρια των παραβάσεων
Οι κυρώσεις κλιμακώνονται ανάλογα με το μέγεθος της επιχείρησης και τη βαρύτητα της παραπλάνησης, με τον νόμο να ορίζει συγκεκριμένα όρια.
| Είδος Παράβασης στην Αγγελία | Ύψος Προστίμου (ανά παράβαση) | Κριτήριο Επιβολής Κύρωσης |
| Πλήρης απουσία μισθού / εύρους | 2.000 έως 5.000 ευρώ | Μη αναγραφή συγκεκριμένου ποσού ή αρχικού μισθού βάσης |
| Εικονικό / Υπερβολικό εύρος αμοιβών | 4.000 έως 10.000 ευρώ | Απόκλιση μεταξύ κατώτατου και ανώτατου ορίου πάνω από 30% |
| Απόκλιση αγγελίας και τελικής σύμβασης | έως 15.000 ευρώ | Πρόσληψη με μισθό μικρότερο από το ελάχιστο όριο της αγγελίας |
| Υποτροπή της εταιρείας | Διπλασιασμός του αρχικού προστίμου | Επανάληψη της παράβασης εντός του ίδιου έτους |
Οι υποχρεώσεις των εταιρειών στις νέες αγγελίες
Για να θεωρείται μια αγγελία απόλυτα νόμιμη και να μην κινδυνεύει η επιχείρηση με διοικητικές κυρώσεις, πρέπει να πληρούνται οι ακόλουθες προϋποθέσεις:
- Αναγραφή του ακριβούς αρχικού μικτού μισθού ή ενός στενού και ρεαλιστικού μισθολογικού εύρους.
- Σαφής διαχωρισμός του βασικού μισθού από τυχόν bonus, προμήθειες ή εταιρικές παροχές (π.χ. εταιρικό αυτοκίνητο, ιδιωτική ασφάλιση).
- Προσδιορισμός των απαραίτητων προσόντων που δικαιολογούν το ανώτατο όριο του εύρους, εάν επιλεγεί η αναγραφή μισθολογικής κλίμακας.
- Ταύτιση των όρων της αγγελίας με το προσχέδιο της σύμβασης εργασίας που παρουσιάζεται στον υποψήφιο κατά τη διαδικασία της συνέντευξης.
Πώς γίνονται οι έλεγχοι και οι καταγγελίες
Η Επιθεώρηση Εργασίας χρησιμοποιεί ειδικά ψηφιακά εργαλεία (web scraping) που «σκανάρουν» τις μεγάλες πλατφόρμες εύρεσης εργασίας και τα κοινωνικά δίκτυα. Μόλις εντοπιστεί αγγελία χωρίς μισθολογικά στοιχεία ή με ύποπτα μεγάλο εύρος, εκδίδεται εντολή ελέγχου.
Από την πλευρά τους, οι υποψήφιοι εργαζόμενοι έχουν το δικαίωμα να προχωρήσουν σε επώνυμη ή ανώνυμη καταγγελία στην Επιθεώρηση Εργασίας, εάν κατά τη διάρκεια της συνέντευξης διαπιστώσουν ότι ο πραγματικός μισθός που τους προσφέρεται είναι χαμηλότερος από αυτόν που αναγραφόταν στην αγγελία. Ως αποδεικτικά στοιχεία μπορούν να χρησιμοποιηθούν screenshots της αγγελίας και η γραπτή αλληλογραφία με την εταιρεία.
Συχνές ερωτήσεις
Είναι υποχρεωτικό να φαίνεται ο μισθός και σε αγγελίες για διευθυντικές θέσεις;
Ναι, ο νόμος για τη μισθολογική διαφάνεια δεν εξαιρεί καμία βαθμίδα ιεραρχίας. Ακόμη και για θέσεις ευθύνης ή στελεχών (executive roles), η αγγελία πρέπει να αναφέρει το ελάχιστο εγγυημένο πακέτο αποδοχών.
Επιτρέπεται να γράφει η αγγελία «μισθός αναλόγως προσόντων»;
Όχι, η γενική αναφορά «αναλόγως προσόντων» χωρίς τη συνοδεία συγκεκριμένων χρηματικών ποσών θεωρείται παράβαση και επιφέρει πρόστιμο. Η φράση μπορεί να χρησιμοποιηθεί μόνο αν συνοδεύει ένα συγκεκριμένο εύρος, π.χ. «1.200 έως 1.500 ευρώ αναλόγως προσόντων».
Τι θεωρείται παράνομο μισθολογικό εύρος;
Παράνομο και εικονικό θεωρείται το εύρος που έχει απόκλιση μεγαλύτερη από 30% μεταξύ της κατώτατης και της ανώτατης τιμής, εκτός αν η εταιρεία μπορεί να αποδείξει με βάση το οργανόγραμμά της ότι η θέση αφορά διαφορετικά επίπεδα εμπειρίας (seniority) τα οποία περιγράφονται αναλυτικά στην ίδια αγγελία.
