Στο στόχαστρο νέων, εξπρές ελέγχων της ΑΑΔΕ μπαίνουν οι αιτήσεις επιστροφής ΦΠΑ για επιχειρήσεις που παρέχουν υπηρεσίες σε πελάτες του εξωτερικού, με στόχο τη διασταύρωση της πραγματικής εκτέλεσης των συναλλαγών και την πάταξη εικονικών τιμολογίων.
Η φορολογική διοίκηση ενεργοποιεί διασταυρώσεις μέσω του συστήματος VIES και των διακρατικών ανταλλαγών πληροφοριών, εστιάζοντας σε εταιρείες που δηλώνουν παροχή υπηρεσιών εκτός Ελλάδας χωρίς να αποδίδουν ΦΠΑ εγχωρίως, ενώ παράλληλα αιτούνται μεγάλες επιστροφές για τις δαπάνες τους.
Κριτήρια ελέγχου και προθεσμίες επιστροφής
Ο ελεγκτικός μηχανισμός κατηγοριοποιεί τις επιχειρήσεις με βάση το προφίλ κινδύνου, εφαρμόζοντας αυτοματοποιημένες διαδικασίες για τη γρήγορη αποδέσμευση των ποσών ή την παραπομπή για εξονυχιστικό έλεγχο.
| Παράμετρος / Κριτήριο | Ισχύον πλαίσιο & Όρια |
|---|---|
| Προθεσμία επιστροφής (χωρίς έλεγχο) | 90 ημέρες από την υποβολή της αίτησης |
| Ποσοστό εξπρές επιστροφών | Στόχος για αποδέσμευση του 90% των αιτήσεων χωρίς προηγούμενο έλεγχο |
| Όριο επικινδυνότητας | Έλεγχος σε επιχειρήσεις με υψηλό ρίσκο ή ασυμφωνία στοιχείων VIES |
| Ποινή εκπρόθεσμης επιστροφής | Έντοκη επιστροφή από το Δημόσιο αν υπερβεί τις 90 ημέρες |
| Πεδίο ελέγχου | Διασταύρωση myDATA, τραπεζικών λογαριασμών και αναφορών VIES |
SOS σημεία που ελέγχει η ΑΑΔΕ
Για να εγκριθεί η επιστροφή ΦΠΑ χωρίς καθυστερήσεις, οι ελεγκτές εξετάζουν εξονυχιστικά τα παρακάτω στοιχεία:
- Τόπος παροχής υπηρεσίας: Βεβαίωση ότι η υπηρεσία πράγματι παρέχεται σε υποκείμενο στο φόρο εκτός Ελλάδας, σύμφωνα με τους κανόνες του άρθρου 14 του Κώδικα ΦΠΑ.
- Πραγματική υπόσταση εταιρείας: Έλεγχος αν ο αλλοδαπός πελάτης διαθέτει ενεργό ΑΦΜ/VIES και πραγματική επιχειρηματική δραστηριότητα στη χώρα του.
- Τραπεζικά αποδεικτικά: Διασταύρωση ότι η εξόφληση των τιμολογίων έγινε μέσω επαγγελματικών τραπεζικών λογαριασμών και όχι με μετρητά ή συμψηφισμούς.
- Συμφωνία myDATA και VIES: Πλήρης ταύτιση των στοιχείων που διαβιβάζονται στην πλατφόρμα myDATA με τις ανακεφαλαιωτικές δηλώσεις ενδοκοινοτικών υπηρεσιών.
Απαραίτητα δικαιολογητικά για τον έλεγχο
Σε περίπτωση που η αίτηση επιλεγεί για έλεγχο πριν την επιστροφή, η επιχείρηση καλείται να προσκομίσει:
- Συμβάσεις παροχής υπηρεσιών με τους πελάτες του εξωτερικού.
- Ανακεφαλαιωτικούς πίνακες (VIES) και δηλώσεις ΦΠΑ της περιόδου.
- Copia τιμολογίων και αποδεικτικά παράδοσης του έργου (π.χ. ηλεκτρονική αλληλογραφία, deliverables, αρχεία καταγραφής εργασιών).
- Εκписки τραπεζικών λογαριασμών (statements) που αποδεικνύουν την εισροή των κεφαλαίων από την αλλοδαπή.
- Μητρώο παγίων και δικαιολογητικά δαπανών για τις οποίες ζητείται η επιστροφή του ΦΠΑ.
Συχνές ερωτήσεις
Ποιες επιχειρήσεις γλιτώνουν τον προληπτικό έλεγχο;
Τον προληπτικό έλεγχο προσπερνούν οι επιχειρήσεις που κατατάσσονται στην κατηγορία χαμηλού κινδύνου, έχουν λευκό φορολογικό μητρώο, δεν παρουσιάζουν αποκλίσεις στα στοιχεία myDATA και VIES, και έχουν ελεγχθεί με επιτυχία στο παρελθόν.
Τι συμβαίνει αν ο πελάτης στο εξωτερικό δεν έχει εγγεγραμμένο ΑΦΜ στο VIES;
Αν ο πελάτης βρίσκεται σε χώρα της Ε.Ε. και δεν εμφανίζεται ενεργός στο σύστημα VIES, η συναλλαγή δεν απαλλάσσεται από τον ΦΠΑ και η ελληνική επιχείρηση υποχρεούται να χρεώσει ελληνικό ΦΠΑ 24%.
Πώς αποδεικνύεται η παροχή υπηρεσιών σε χώρες εκτός Ε.Ε. (τρίτες χώρες);
Για πελάτες εκτός Ε.Ε. απαιτείται η ιδιωτική σύμβαση, αποδεικτικά της επιχειρηματικής ιδιότητας του αλλοδαπού πελάτη στη χώρα του, καθώς και η τραπεζική μεταφορά του τιμήματος στην Ελλάδα.
Τι δικαίωμα έχει η επιχείρηση αν καθυστερήσει η επιστροφή πέραν των 90 ημερών;
Αν η ΑΑΔΕ δεν ολοκληρώσει τη διαδικασία ή τον έλεγχο εντός 90 ημερών, ο φορολογούμενος δικαιούται τόκους υπερημερίας για το χρονικό διάστημα της καθυστέρησης, τους οποίους υποχρεούται να καταβάλει το Δημόσιο.
